Niepełnosprawni i Ignacy Łukasiewicz

Na deskach sali widowiskowej Centrum Kulturalnego w Przemyślu doszło do uroczystego rozstrzygnięcia i wernisażu prac Ogólnopolskiego Konkursu Plastycznego dla Osób Niepełnosprawnych pod hasłem „Ignacy Łukasiewicz – od romantyka do wynalazcy”.

30 marca 1853 r. w oknie wystawowym apteki „Pod Złotą Gwiazdą” we Lwowie zapłonęła pierwsza na świecie lampa naftowa. Niektórzy uważają jednak, że wynalazek został upubliczniony w Gorlicach, nie we Lwowie. Tak czy inaczej na prekursorskich dokonaniach Ignacego Łukasiewicza opiera się niemal całkowicie historia rozwoju w XX w.

Znaczenie wynalazku uświadomić można sobie, gdy wspomni się, że[paywall] od 31 lipca 1853 r. lampami naftowymi oświetlono szpital we Lwowie. Jeszcze tej samej nocy została przeprowadzona pierwsza nocna operacja przy tym oświetleniu. Jedna lampa dawała światło o sile równej temu, jakie zapewniało od 10 do 15 świec.

I. Łukasiewicz urodził się w 1822 r. Dzisiejszy świat wiele mu zawdzięcza, jego krwioobieg – komunikacja oparta na silnikach spalinowych, ale i rzeczy użytku osobistego wykonane z tworzyw sztucznych – oparte są na ropie naftowej, której metoda wydobycia jest wynikiem jego prac.

I nie ma żadnego znaczenia, że wynalazek I. Łukasiewicza wyparła, opatentowana w 1879 r., żarówka elektryczna Edisona.

Przywołali pamięć

Wydarzenia, takie jak zorganizowany przez Centrum Kulturalne w Przemyślu konkurs pod hasłem „Ignacy Łukasiewicz – od romantyka do wynalazcy”, mają na celu przywoływanie pamięci o tym geniuszu.

Na konkurs uczestnicy przesłali kilkadziesiąt prac, wśród których uwagę zwraca dominujący motyw lampy naftowej. Kolorowe i czarno-białe prace podkreślają właśnie ją oraz portret wynalazcy, wykonane zostały technikami tradycyjnymi, jak ołówek, pastel, farba.

Wśród prac wyróżniają się także te wykonane rzadko spotykanymi technikami, jak linoryt (którego tusz ma bezpośredni związek z ropą) czy pirografia – związana z procesami spalania, nieobcymi produktom naftowym.

Wielkie zainteresowanie

Zainteresowanie konkursem było ogromne. Wyrównany, wysoki poziom prac przełożył się na długie obrady jury.

Prace nadesłali podopieczni m.in.: SOSW nr 1 im. Marii Grzegorzewskiej w Przemyślu, Warsztatów Terapii Zajęciowej w Przemyślu i Korytnikach Polskiego Towarzystwa Walki z Kalectwem Oddział Przemyśl, Warsztatu Terapii Zajęciowej w Przemyskim Klubie Sportu i Rekreacji Niewidomych i Słabowidzących „Podkarpacie” w Przemyślu, Miejskiego Domu Pomocy Społecznej w Przemyślu (Lipowica), Środowiskowego Domu Samopomocy przy PSONI w Przemyślu, ale także ośrodków czy placówek w: Sędziszowie Małopolskim, Bliznem, Starej Wsi, Pionkach, Warszawie, Zakopanem, Bełchatowie, Nowym Miszewie, Zbąszyniu czy Gdańsku.

Jury w wkładzie: Barbara Olejarz (dyrektor Muzeum Przemysłu Naftowego i Gazowniczego im. Ignacego Łukasiewicza w Bóbrce), Sylwia Cwynar (instruktor ds. plastyki w Centrum Kulturalnym w Przemyślu) oraz Tomasz Król (autor ilustracji do kalendarza związanego z rokiem Ignacego Łukasiewicza wydanego przez Urząd Marszałkowski w Rzeszowie, pracownik Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej) miało twardy orzech do zgryzienia.

Ostatecznie przyznało kilkanaście nagród i wyróżnień w kilku kategoriach (wyniki poniżej).

Wyniki:

Kategoria – malarstwo: 1. Beata Stadnik (Warsztat Terapii Zajęciowej przy Klubie Sportu i Rekreacji Niedowidzących i Słabowidzących „Podkarpacie” w Przemyślu), 2. Andrzej Leder (Towarzystwo Przyjaciół Dzieci oddział powiatowy Warsztat Terapii Zajęciowej w Bełchatowie), 3. Piotr Pasierbski (Polskie Towarzystwo Walki z Kalectwem Warsztat Terapii Zajęciowej w Korytnikach), Jolanta Stasiaczek (Warsztat Terapii Zajęciowej przy Klubie Sportu i Rekreacji Niedowidzących i Słabowidzących „Podkarpacie” w Przemyślu).

Kategoria – rysunek: 1. Grzegorz Cwynar (Warsztat Terapii Zajęciowej przy Klubie Sportu i Rekreacji Niedowidzących i Słabowidzących „Podkarpacie” w Przemyślu), Sabina Małek (Warsztat Terapii Zajęciowej przy Klubie Sportu i Rekreacji Niedowidzących i Słabowidzących „Podkarpacie” w Przemyślu), 2. Krzysztof Paul (Dom Pomocy Społecznej w Nowym Miszewie), 3. Agnieszka Gniady (Polskie Towarzystwo Walki z Kalectwem Warsztat Terapii Zajęciowej w Korytnikach).

Kategoria – tkanina: 1. Sebastian Jankowski (Społeczna Fundacja Pomocy Dzieciom Niepełnosprawnym Warsztaty Terapii Zajęciowej w Zbąszyniu), 2. Wojciech Stawarz (Warsztat Terapii Zajęciowej przy Klubie Sportu i Rekreacji Niedowidzących i Słabowidzących „Podkarpacie” w Przemyślu).

Kategoria – collage i aplikacja: 1. Bartłomiej Szczupalski (Warsztat Terapii Zajęciowej przy Polskim Stowarzyszeniu na rzecz Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną koło w Zakopanem), 2. Paweł Siewierski (Polskie Stowarzyszenie na rzecz Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną koło w Sędziszowie Małopolskim), 3. Iwona Wojdyło (Miejski Dom Pomocy Społecznej Przemyśl-Lipowica).

Kategoria – grafika: 1. Aleksander Z. (Warsztat Terapii Zajęciowej Instytutu Psychiatrii i Neurologii w Warszawie), 2. Krzysztof Moszczyński (Środowiskowy Dom Samopomocy w Bliznem).