V2, czyli jak przemyślanie wyciągali z ziemi tajną broń Hitlera

To znalezisko na światową skalę. Dzięki pracy członków dwóch stowarzyszeń historycznych – „Perkun” z Trześni i przede wszystkim „Relic Hunter” z Przemyśla – w Niwiskach koło Kolbuszowej wykopano fragmenty rakiety V2. Pocisku balistycznego z czasów II wojny światowej – pierwszego, który dotarł w przestrzeń kosmiczną.

Jacek Dzik, jeden z szefów przemyskiego Stowarzyszenia „Relic Hunter”, jest bardzo dumny z ostatnich dokonań tej organizacji. Choć mają na koncie wiele wygrzebanych z ziemi cennych pamiątek z przeszłości, odnalezienie głowicy tego słynnego pocisku jest osiągnięciem szczególnym[paywall]. To właśnie on – wspólnie z kolegą ze stowarzyszenia Dawidem Wroną  i przedstawicielami „Perkuna” z Trześni – wydobywali fragmenty rakiety V2. Zajęło im to kilka godzin.

Niezbędna okazała się koparka. Akcja była o tyle utrudniona, że sporych rozmiarów pocisk znajdował się w podmokłym terenie. Odkrywców wspierali druhowie z OSP Niwiska. Działania rozpoczęły się 16 listopada br., przed g. 10, a zakończyły przed g. 17.

– Ziemia się usuwała. Pomogły specjalne drewniane szalunki, ale również fakt, że wcześniej udało się bardzo dokładnie określić miejsce, w którym ukryta była głowica. To zasługa kolegów z „Perkuna” oraz naocznego świadka tamtych wydarzeń. Głowica schowana była aż cztery metry pod ziemią. Dodam, że wspomniane szalunki nie były nasze. Pozostawili je w ziemi hitlerowcy, którzy prawdopodobnie próbowali wydobyć resztki rakiety. Natura była jednak silniejsza od nich i pozostawili V2 – tłumaczy przemyślanin Jacek Dzik.

– Udało się nam wykopać niemal niezniszczony element rakiety, najprawdopodobniej dzięki bagiennemu terenowi. Woda mocno zakonserwowała elementy – dodał jego kolega ze stowarzyszenia Dawid Wrona.

Czym była V2?

Rakieta V2, czyli Vergeltungswaffe-2, to pierwszy w historii, udany konstrukcyjnie, rakietowy pocisk balistyczny, skonstruowany przez zespół niemieckich konstruktorów pod kierunkiem Wernhera von Brauna w czasie II wojny światowej. Pocisk V2 po raz pierwszy w historii ludzkości przekroczył wysokość 100 kilometrów, wchodząc w przestrzeń kosmiczną. Nazwa pochodzi od niemieckiego słowa vergeltung, oznaczającego „odwet”. Adolf Hitler liczył, że dzięki niej odwróci bieg wojny.

V2 były testowane na niemieckim poligonie w Bliźnie, który znajdował się około 30 km od miejsca, gdzie m.in. przemyślanie wydobyli z ziemi głowicę. Pierwszą z nich wystrzelono 5 listopada 1943 r. Ze względu na niedoskonałość konstrukcji podczas prób testowych wiele albo wybuchło w powietrzu, albo spadło na ziemię tuż po starcie. Z pierwszych 57 tylko cztery dotarły do celu w strefie gminy Sarnaki, w województwie mazowieckim.

– To był projekt utajniony, więc Niemcy skrzętnie zbierali pozostałości po nieudanych próbach – wyjaśnił J. Dzik. – Jednak mieszkańcy Niwisk opowiadali, że ziemia kryje jakieś szczątki. I tak tutaj trafiliśmy, razem z ekipą ze Stowarzyszenia Historycznego „Perkun”.

Trafiła do muzeum

To nie pierwsze tego typu znalezisko na Podkarpaciu. Kilka lat wcześniej, testowana w Bliźnie rakieta V2, upadła również w okolicach Mielca. Została odkopana ponad cztery lata temu w lesie koło Dobrynina w gminie Przecław. Sensacyjne znalezisko z Niwisk – jak poinformował J. Dzik – zostało przekazane do muzeum w Bliźnie.

Rakieta V2 nie jest jedynym znamienitym trofeum przemyskiego stowarzyszenia „Relic Hunter”. Całkiem niedawno w Pełkiniach wykopali z ziemi elementy czołgu Panzerkampfwagen IV w wersji G lub H. Pomagający w pracach ziemnych robotnicy wydobyli ok. 40 ogniw z gąsienicy, ekran przeciwkumulacyjny Schürzen oraz kilka innych rzeczy. – Czołg wchodził w skład 17 Panzer Division 39 Panzer Regiment. Został zniszczony przez sowieckie czołgi ciężkie IS2 z 6 Gwardyjskiej Dywizji, między 22 a 24 lipca 1944 roku. Jego elementy zostaną przekazane do muzeum – powiedział J. Dzik, który jest także dyrektorem Muzeum Archeologii Pól Bitewnych Twierdzy Przemyśl. Powstaje ono w sowieckim schronie z czasów II wojny światowej, vis-á-vis Galerii „Sanowa”.

Złoto wciąż czeka na odkrycie

– Wiem, że na Podkarpaciu również mamy swój „złoty pociąg” i to niejeden. Choćby niemiecki czołg Panthera. Wierzę, że on gdzieś jest prawie w całości i czeka na nas. Elementy dwóch zniszczonych już posiadamy. Gdzieś też od ponad stu lat czeka na znalazcę kasa komendanta Twierdzy Przemyśl z żołdem dla żołnierzy twierdzy. Zamierzamy poszukać zaginionych dzwonów w bieszczadzkich, opuszczonych wioskach. Dzwony kościelne czy cerkiewne były zakopywane przez ludzi w obawie przed konfiskatą przez wojsko. Armia przetapiała je na amunicję. Zajmiemy się archeologią pól bitewnych Karpat z okresu I wojny światowej. Pokażemy nieznane obiekty Twierdzy Przemyśl – wyliczył J. Dzik, mówiąc o planach stowarzyszenia „Relic Hunter”.

MG