Dużo młodości i różnorodności w TPN

Czerwiec to okres, w którym młodsi członkowie i sympatycy Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Przemyślu zdecydowanie zdominowali działalność tej popularnej instytucji. I chociaż panujące upały dawały się wszystkim we znaki, to frekwencja na spotkaniach pokazywała, że covidowa działalność w sieci nie wszystkim odpowiada i wiele osób jest spragnionych kontaktów i interakcji w rzeczywistości.

Przemyśl przed I wojną światową we wspomnieniach był określany „miastem, które śpiewa” – galicyjskim Neapolem. Obecnie jednak inicjatyw poświęconych muzyce jest bardzo mało. Może dlatego 11 czerwca wykład ks. dra Marcina Koperskiego (wykładowcy WSD i katechety I LO im. J. Słowackiego w Przemyślu) pt. „Cztery poziomy muzyczne w dziele św. Augustyna O muzyce” spotkał się z tak sympatycznym odzewem.

Fragment ze swoich długoletnich studiów rzymskich, bynajmniej nie najłatwiejszy, bo odnoszący się do[paywall] postrzegania muzyki końca starożytności i początków średniowiecza, prelegent przedstawił w mistrzowski sposób. Jego erudycja, a przy tym gładkość wysławiania się i dyscyplina czasowa są rzadko spotykane, stąd w dyskusji zobligowano prelegenta, aby jak najszybciej ponownie zagościł w murach TPN. Okazuje się, że historia muzyki ma swoich melomanów, a specjalistów na poziomie ks. dra Koperskiego, którego śmiało można określić mianem „złotoustego”, jest na miejscu ewidentnie za mało.

Przeworsk i jego ordynat

Zaledwie dwa tygodnie później znany członkom i sympatykom TPN dr Łukasz Chrobak, pracujący w Muzeum – Zamku w Łańcucie, przedstawił 24 czerwca zagadnienie „Galicja jako teren działalności biznesowej Andrzeja Lubomirskiego”. Wykład towarzyszył promocji książki autora pt. „Książę Andrzej Lubomirski. Ordynat i przemysłowiec w latach 1882–1939”, tyle co wydanej przez wydawnictwo „Księgarnia Akademicka” w Krakowie.

Dr Chrobak niełatwe zagadnienia z historii gospodarczej przedstawił w elokwentny i lekki sposób, pokazując postać głównego bohatera jako swoistego outsidera na tle ówczesnych arystokratów. Spotkanie było okazją do pokazania roli Przeworska jako ważnego miejsca na mapie gospodarczej regionu. Przemyska promocja była drugą, po przeworskiej, a przed lubelską i krakowską.

fot.Tomasz Pudłocki
Dr Ł. Chrobak podczas wykładu w TPN.

Studenci i uchodźcy

Co roku TPN jest miejscem, w którym pojawiają się różni goście z kraju i z zagranicy, w tym sporo młodzieży. Obostrzenia covidowe wiele z tych inicjatyw wyhamowały.

Dlatego z tym większą radością należy powitać inicjatywę Sekcji Antropologii Historycznej Koła Naukowego Historyków Studentów UJ, która w murach TPN zorganizowała dyskusję wokół książki dra Kamila Ruszały pt. „Galicyjski eksodus. Uchodźcy podczas I wojny światowej w monarchii Habsburgów”.

Spotkanie zbiegło się z Międzynarodowym Dniem Uchodźcy, obchodzonym parę dni wcześniej. Studenci Magdalena Bubik i Mariusz Fornagiel prowadzili rozmowę z autorem i prof. Tomaszem Pudłockim o książce, doświadczeniu uchodźczym oraz o niepamięci Polaków o obozach internowania w tym czasie, a ogromnej roli Talerhofu w kształtowaniu się tożsamości Ukraińców.

Dr Ruszała, już nieraz goszczący w Przemyślu, jako główny rozmówca po raz kolejny podzielił się swoim doświadczeniem badawczym w archiwach austriackich, czeskich i słoweńskich, przy okazji pokazując, że kraje byłej c.k. Monarchii zna jak mało kto.

Dla grupy studentów, która towarzyszyła wykładowcom, spotkanie w TPN było doskonałą okazją, by zostać w Przemyślu i okolicach na weekend i zapoznać się z miejscowym dziedzictwem historycznym i przyrodniczym.

***

Głównymi mówcami w czerwcu byli ludzie młodzi lub bardzo młodzi, pokazujący, że nauka może być niezmiernie atrakcyjną przestrzenią, mimo iż rzadko docenianą w ówczesnym świecie.

Środowisko skupione wokół TPN po raz kolejny pokazuje, że jest doskonałą platformą, przyciągającą nad San licznych badaczy, którzy postrzegają Przemyśl jako atrakcyjne miejsce dzielenia się swoimi wynikami badań.

Towarzystwo łączy zarazem pokolenia – swoje inicjatywy adresując do ludzi różnego wieku, poglądów i doświadczeń, których łączy jednak umiłowanie nauki i dążenie do prawdy. A już 7 lipca wykład o artystach i ich roli w III Rzeszy.