Nie bój się powiedzieć niewidomemu „do zobaczenia”

Uczeń I Liceum Ogólnokształcącego w Przemyślu Wojciech Bardziński wyszedł z inicjatywą, by w swojej szkole zorganizować warsztaty uwrażliwiające ludzi na problemy osób niewidomych lub słabowidzących. Te były okazją do udzielenia innym cennych wskazówek odnośnie tego, jak się zachować, by ułatwić mającym problemy ze wzrokiem codzienne funkcjonowanie.

Warsztaty „Gołym Okiem” w I LO odbyły się w październiku br. Wojtek czynnie udziela się w projekcie pt. „Zobaczmy się”, który jest elementem prac Stowarzyszenia „Inny Wymiar”. Na warsztaty zaprosił niewidomą od urodzenia Marię Głowik[paywall].

Jak jest?

W pierwszej części warsztatów gość specjalny opowiedział o swoim życiu z dysfunkcją narządu wzroku, o problemach w zdobywaniu wiedzy, która niekoniecznie zawsze jest na wyciągnięcie ręki  i kłopotach życia codziennego. Maria Głowik, zapytana o dostosowanie standardów do potrzeb osób niewidzących i słabowidzących w samym Przemyślu, stwierdziła krótko: „Przemyśl nie jest dostosowany”. – Brakuje specjalnej powierzchni przy przejściach drogowych, a przy schodach choćby żółtej taśmy na pierwszym stopniu, która uchroniłaby wielu słabowidzących przed kontuzjami –  powiedziała opiekunka pani Marii, Renata Fronc, która jest prezesem przemyskiego koła Polskiego Związku Niewidomych. Szybko uzupełniła jednak, że Przemyśl i tak jest wspaniały. – Z guzem na głowie chodziłam może dwa razy w życiu, nie licząc tego, jak pewnego razu ktoś wciągnął mnie do autobusu, zdzierając mi przy tym łokcie i kolana – kwituje śmiechem. Takie sytuacje są jednak według pani Marii rzadkością. Mimo to  niejednokrotnie już spotkała się z chęcią udzielenia pomocy, tylko nieudolnej. – Przechodząc obok pasów mężczyzna bierze mnie pod rękę i oferuje mi pomoc w pokonaniu zebry. Zanim zdążę powiedzieć, że wcale nie chcę przejść na drugą stronę ulicy, już na niej jestem – wyjaśnia. To właśnie unikanie takich pomyłek i w końcu, dostrzeżenie ludzi niewidomych i ich potrzeb, jest celem projektu. W drugiej części warsztatów zaproszona zaprezentowała gadżety przeznaczone dla ludzi z dysfunkcją narządu wzroku: zegarek ze specjalnie przystosowaną tarczą, urządzenie rozpoznające kolory (tester kolorów), płynomierz czy najważniejsze – białą laskę i tabliczki do pisania alfabetem Braille’a. Nie zabrakło doświadczeń, w czasie których uczniowie mogli wczuć się w problemy osoby niewidomej, a także pokazu i instrukcji poprawnego prowadzenia osoby z taką dysfunkcją.

Jak być powinno?

Na zakończenie warsztatów powstał zbiór złotych zasad savoir-vivre’u wobec osób niewidomych. Po pierwsze, nie unikajmy stwierdzeń typu „do zobaczenia”. Przedstawiajmy się w obecności osoby niewidomej, słuchając, potwierdzajmy jej słowa, wtrącając np. „tak” bądź „rozumiem”. W nowych pomieszczeniach opowiadajmy o tym, co widzimy. Witając się z niewidzącym, dotknijmy jego dłoni, sugerując, gdzie jesteśmy, w przypadku wskazywania krzesła, wystarczy, że naprowadzimy na nie dłoń niewidomego, podobnie ze wskazywaniem miejsca do złożenia podpisu. Podawajmy banknoty oddzielnie, dokładnie określając ich wartość i wreszcie pod żadnym pozorem nie rozpraszajmy uwagi psa przewodnika.