Gra w cywilizację

Cywilizacja jest pojęciem pozytywnym, wręcz cenionym w rozmaitych strategiach budowania wizerunku czy marki. Fajnie być cywilizowanym, fajnie żyć w cywilizowanym świecie, fajnie korzystać z cywilizacyjnych udogodnień. Dla wielu jednak cywilizacja to tylko supernowoczesny sprzęt, efektowne gadżety, sprzęty, które same do nas mówią, a czasem nawet za nas myślą. A jednak wydaje się, że cywilizacja to chyba coś więcej niż posiadanie odpowiedniej ilości nowoczesnych gadżetów.

To przede wszystkim umiejętność organizacji życia. Pewnie, że gadżety wiążą się z cywilizacją, ale raczej dlatego, że powstają w społeczeństwach, które potrafiły się na tle zorganizować, by je wymyślić, zaprojektować i wyprodukować. A zatem lepszym przejawem cywilizacji jest przemyślana i zorganizowana praca na roli niż kolekcjonowanie plazm, palmtopów i innych smartfonów.

Do tej refleksji natchnął mnie obrazek z przemyskich ulic, raczej nietypowy. Otóż pewna firma (której nazwy nie wymienię, by nie być posądzonym o kryptoreklamę) buduje sobie dzielnie kładkę  pieszo-rowerową na Sanie. Nie byłoby w tym nic niezwykłego, gdyby nie organizacja samej tej budowy. Mijam ją kilka razy dziennie i wciąż nie mogę się nadziwić: na budowie porządek, pracownicy dyskretni, teren racjonalnie zagospodarowany i oznaczony, a wszystko na maleńkim skrawku zajętego pasażu. Do tego sprytnie poszerzony chodnik po drugiej stronie ulicy dla wygody pieszych, sprawne kierowanie ruchem przy wjeździe na plac robót i nawet zamiatanie ulicy po każdym przejeździe ciężkich pojazdów. I choć budowa ma miejsce w centrum miasta, to okazuje się ona zaskakująco mało uciążliwa dla mieszkańców i jakby prowadzona z myślą o nich.

Nie ekscytowałbym się tą sytuacją, gdybym nie miał w pamięci typowych obrazków z naszych budów: rozbebeszonych chodników, po których piesi przemykają z narażeniem zdrowia, lawirując między koparkami i hałdami żwiru, wszechobecnego brudu czy opartych o łopaty robotników niewybrednie komentujących wygląd przechodzących obok kobiet.

Może to moja prywatna utopia, ale marzy mi się, aby postęp cywilizacyjny w naszym regionie trochę się zainspirował tą skandynawską organizacją (bo firma pochodzi właśnie stamtąd). By zaczęło nam wpadać do głowy, że w swej działalności można być nie tylko skutecznym, ale też miłym, dyskretnym i życzliwym. Że efektem pracy nie musi być sam produkt i zysk, ale też dobre samopoczucie współmieszkańców. Wreszcie, że zamiast tylko sprzedawać, warto także coś dawać. A poziom cywilizacji niepostrzeżenie rośnie wtedy sam.