Jutro konferencja w Domu Ukraińskim: Ukraińcy i ich sąsiedzi na przestrzeni wieków

Zapraszamy do Domu Ukraińskiego w Przemyślu na IV Międzynarodową Konferencję Naukową “Ukraińcy i ich Sąsiedzi na przestrzeni wieków: polityka, gospodarka, religia, kultura i życie codzienne”.

Konferencja odbędzie się w sobotę, 16 września, w godz. od 9 do 15, zaś o godz. 17.15 odbędzie się spotkanie autorskie z prof. Igorem Hałagidą z Uniwersytetu Gdańskiego.

 Organizatorem wydarzenia jest Ukraińskie Towarzystwo Historyczne w Polsce, a partnerem przedsięwzięcia – przemyski Oddział Związku Ukraińców w Polsce.

Polecamy!

Każdy z uczestników obrad ma do dyspozycji 15 minut. Może przeznaczyć je w całości na swe wystąpienie, lub umożliwić publiczności zadawanie  pytań, albo podzielenie się uwagami na temat omawianej problematyki.  Ostateczną decyzję w kwestii przydziału czasu dla referenta podejmuje  prowadzący obrady. 

Prowadzący: prof. dr hab. Bohdan Halczak 

9.00-9.15 – prof. dr hab.1 Jarosław Syrnyk (Uniwersytet Wrocławski – Polska),  

Akcja „Wisła”: o czym jeszcze nie wiemy i o co nawet nie pytamy? 

9.20-9.35 – prof. dr hab. Jan Pisuliński (Uniwersytet Rzeszowski - Polska), 

Wojskowy aspekt Akcji „Wisła” 

9.40-9.55 – prof. dr hab. Roman Drozd (Uniwersytet Pomorski w Słupsku - Polska) 

Wysiedleńczy aspekt Akcji „Wisła” 

10.00-10.15 – prof. dr hab. Bohdan Halczak (Uniwersytet Zielonogórski - Polska) 

Polskie prawo w 1947 r. wobec Akcji „Wisła” 

10.20-10.35 – dr Dawid Michalski (Uniwersytet Gdański - Polska) Prawo międzynarodowe a Akcja „Wisła” 

10.40-10.55 – dr Krzysztof Persak (Instytut Studiów Politycznych PAN - Polska) 

Klasyfikacja prawna Akcji „Wisła” 

11.15-11.35 – przerwa na kawę 

11.40–11.55 – prof. dr hab. Igor Hałagida (Uniwersytet Gdański - Polska) 

Ekonomiczne aspekty Akcji „Wisła” 

12.00-12.15 – prof. dr hab. Marek Melnyk (Uniwersytet Warmińsko Mazurski – Polska) 

Etyczne aspekty Akcji „Wisła” 

12.20-12.35 – dr hab. Roman Wysocki, prof. UMCS (Uniwersytet Marii  Curie-Skłodowskiej w Lublinie – Polska) 

Represyjny aspekt Akcji „Wisła” 

12.55-13.10 – dr Grzegorz Kuprianowicz (Podlaski Instytut Naukowy - Підляський науковий інститут - Polska) 

Reakcja Cerkwi Prawosławnej na Akcję "Wisła" 

13.15-13.30 – dr Olga Kich-Masłej (Uniwersytet Jagielloński - Polska) Sytuacja ukraińskiego dziedzictwa kulturowego w Polsce po Akcji  „Wisła” 

13.35-13.55 – mgr Alina Bacic (Uniwersytet Pomorski w Słupsku - Polska) Charakterystyka sotni UPA „Udarnyk – 3” pod dowództwem Wasyla  Szyszkańca ps. „Bir”

14.00-14.15 – dr Halyna Shcherba (Lwowski Uniwersytet Państwowy  im. I. Franki – Ukraina) 

Ukraińsko-polskie przesiedlenia w latach 1944-1948 w aspekcie  socjologicznym 

14.20-14.35 – dr hab. Tetiana Kołodyńska (Katolicki Uniwersytet  Lubelski - Polska) 

Ukraińskie Nadsanie – historia i współczesność 

14.35-15.00 Dyskusja plenarna 

15.15-16.15 – PRZERWA obiadowa

17.00. Prezentacja „Narodnyj Dim –Dom Ukraiński w Przemyślu. Z historii budynku” – Igor Horków – Przewodniczący Przemyskiego Oddziału  Związku Ukraińców w Polsce. 

Wręczenie medali Ukraińskiego Towarzystwa Historycznego w Polsce  „Сторож пам’яті”. 

Wieczór autorski - spotkanie z prof. dr. hab. Igorem Hałagidą, związanym  z Uniwersytetem Gdańskim, autorem licznych monografii poświęconych  relacjom ukraińsko-polskim w XX stuleciu. Temat spotkania: "Pamiętać  o każdym człowieku..." Ukraińskie straty osobowe konfliktu polsko-ukraińskiego 1939-1947 (w granicach Polski powojennej) (Dom  Ukraiński, Sala Teatralna). 

Każdy z uczestników obrad ma do dyspozycji 15 minut. Może przeznaczyć je w całości na swe wystąpienie, lub umożliwić publiczności zadawanie  pytań, albo podzielenie się uwagami na temat omawianej problematyki.  Ostateczną decyzję w kwestii przydziału czasu dla referenta podejmuje  prowadzący obrady.

Prowadzący: dr hab. Robert Kuśnierz, prof. UP 

9.00-9.15 – dr hab. Robert Kuśnierz, prof. UP (Uniwersytet Pomorski  w Słupsku - Polska) 

Rosyjskie antypolskie manipulacje historią po inwazji na Ukrainę  w 2022 r. 

9.20-9.35 – prof. dr hab. Jarosław Moklak (Uniwersytet Jagielloński - Polska) 

Nauka w służbie wojny. Kilka pytań w sprawie źródeł do historii  Ukrainy i Rosji 

9.40-9.55 – prof. dr hab. Alla Atamanenko (Uniwersytet Państwowy  „Akademia Ostrowska” - Ukraina) 

Ukraińscy emigranci w Polsce po wybuchu pełnoskalowej wojny  ukraińsko-rosyjskiej: perspektywy dla obu państw 

10.00-10.15 – prof. dr hab. Serhiy Adamovych (Przykarpacki  Uniwersytet Państwowy im. Wasyla Stefanyka w Iwano-Frankiwsku – Ukraina) 

Zniszczenie Mariupola przez wojska rosyjskie w świetle relacji  świadków i dostępnych dokumentów. 

10.20-10.35 – doc. dr Władysław Strutyński, (Czerniowiecki Uniwersytet Państwowy im. J. Fed’kowycza – Ukraina) 

Postawy grup narodowościowych regionu czerniowieckiego wobec  wojny rosyjsko-ukraińskiej: deklaracje i realna działalność 

10.40-10.55 – dr inż. Hanna Hrehorowicz-Gaber (Politechnika  Krakowska - Polska)  

Współpraca polsko-ukraińska przeciwko działaniom wojennym  w pracach dydaktycznych uczelni technicznych 

11.00-11.35 – przerwa na kawę

11.40–11.55 – dr Natalia Petrova (Odeski Uniwersytet Państwowy  im. I. I. Miecznikowa - Ukraina); Anastasiia Streltsova-Nikolenko (Związek Polaków w Ukrainie Oddział im. A. Mickiewicza w Odessie – Ukraina) 

Polacy w Siłach Zbrojnych Ukrainy podczas wojny rosyjsko ukraińskiej. Problem dualizmu identyfikacji etnicznych 

12.00-12.15 – prof. dr hab. Yuriy Makar (Czerniowiecki Uniwersytet  Państwowy im. Jurija Fed’kowycza – Ukraina) 

„Specjalna operacja wojskowa” Federacji Rosyjskiej przeciwko  Ukrainie: przyczyny i charakter 

12.20-12.35 – doc. dr hab. Vitaliy Makar (Czerniowiecki Uniwersytet  Państwowy im. Jurija Fed’kowycza – Ukraina) 

Zjawisko uchodźstwa z Ukrainy na skutek pełnoskalowej agresji  Federacji Rosyjskiej 

12.40-15.00 – dyskusja plenarna 

15.15-16.15 – Obiad 

17.00. Prezentacja „Narodnyj Dim –Dom Ukraiński w Przemyślu. Z historii budynku” – Igor Horków – Przewodniczący Przemyskiego Oddziału  Związku Ukraińców w Polsce. 

Wręczenie medali Ukraińskiego Towarzystwa Historycznego w Polsce  „Сторож пам’яті”. 

Wieczór autorski - spotkanie z prof. dr. hab. Igorem Hałagidą, związanym  z Uniwersytetem Gdańskim, autorem licznych monografii poświęconych  relacjom ukraińsko-polskim w XX stuleciu. Temat spotkania: "Pamiętać  o każdym człowieku..." Ukraińskie straty osobowe konfliktu polsko-ukraińskiego 1939-1947 (w granicach Polski powojennej) (Dom  Ukraiński, Sala Teatralna). 

Każdy z uczestników obrad ma do dyspozycji 15 minut. Może przeznaczyć je w całości na swe wystąpienie, lub umożliwić publiczności zadawanie  pytań, albo podzielenie się uwagami na temat omawianej problematyki.  Ostateczną decyzję w kwestii przydziału czasu dla referenta podejmuje  prowadzący obrady. 

Prowadząca: prof. dr hab. Olha Morozova 

9.00-9.15 – prof. dr hab. Tadeusz Srogosz (Uniwersytet im. Jana  Długosza w Częstochowie - Polska) 

Rzeź humańska w 1768 roku w historiografii polskiej i ukraińskiej 

9.20-9.35 – prof. dr hab. Olha Kovalevska (Narodowa Akademia Nauk  Ukrainy, Instytut Historii Ukrainy) 

Dzieje rodu Platerów w kontekście badań naukowców z Łotwy,  Polski i Ukrainy 

9.40-9.55 – prof. dr hab. Olha Morozova (Uniwersytet Państwowy  im. B. Chmielnickiego w Czerkasach – Ukraina) 

Wiera Giedroyć (1870-1932) – przedstawicielka znamienitego  litewskiego rodu książęcego 

10.00.-10.15 – dr Olena Syniavska (Odeski Uniwersytet Państwowy  im. I. I. Miecznikowa - Ukraina) 

Rola Kroniki Jana Długosza w badaniach historiograficznych nad  dziejami Odessy 

10.20-10.35 – dr Marianna Movna (Lwowska Naukowa Biblioteka  Państwowa im. W. Stefanyka – Ukraina) 

Życie mieszkańców Przemyśla na przełomie XIX i XX stulecia  w świetle polskich i ukraińskich przewodników turystycznych

10.40-10.55 – doc. dr Nataliia Mysak (Narodowa Akademia Nauk  Ukrainy, Instytut Ukrainoznawstwa im. I. Krypiakewycza – Ukraina) Imperium vs naród. Wpływ wychowania obywatelskiego i narodowego na formowanie tożsamości narodowej młodzieży galicyjskiej na przełomie XIX i XX stulecia 

11.00-11.15 – dr Renata Wiaderna-Kuśnierz (Uniwersytet Pomorski  w Słupsku - Polska) 

Reforma prawa wyborczego do austriackiej Rady Państwa przełomu  XIX i XX wieku w przemówieniach Leona hr. Pińskiego 

11.15-11.35 Przerwa na kawę 

Polacy i Ukraińcy w USRS 

Prowadzący: prof. dr hab. Olha Morozova 

11.40-11.55 – prof. dr hab. Evhen Sinkevych (Uniwersytet Państwowy  im. B. Chmielnickiego w Czerkasach – Ukraina) 

Polska mniejszość narodowa w USRR w okresie polityki  „ukorzenienia” (1921-1929) 

12.00-12.15 – prof. dr hab. Volodymyr Serhiychuk (Kijowski  Uniwersytet Państwowy im. T. Szewczenki – Ukraina) 

Polskie ofiary Hołodomoru w Ukrainie w latach 1932-1933 

12.20-12.35 – dr Natalia Petrova (Odeski Uniwersytet Państwowy  im. I. I. Miecznikowa - Ukraina); Anastasiia Streltsova-Nikolenko (Związek  Polaków w Ukrainie Oddział im. A. Mickiewicza w Odessie - Ukraina) 

Represje polityczne władzy radzieckiej przeciwko Polakom w Odessie – operacja NKWD Rozkaz Nr 00485 

12.40-12.55 – dr Piotr Olechowski(Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami Instytutu Pileckiego/Instytut Strat Wojennych im. J. Karskiego w Warszawie - Polska) Ukraińcy jako świadkowie w śledztwach kryminalnych przeciwko  Polakom w ramach „Operacji Polskiej” 1937-1938 na terenie centralnych  obwodów USRR

13.00-13.15 – mgr Przemysław Mirosław Pazder (Uniwersytet  Pomorski w Słupsku) 

Polska historiografia Hołodomoru 1932-1933 

Polacy i Ukraińcy w II Rzeczypospolitej 

Prowadzący: prof. dr hab. Mykoła Kucherepa 

13.20-13.35 – prof. dr hab. Mykola Kucherepa (Wołyński Uniwersytet  Państwowy im. Ł. Ukrainki – Ukraina) 

Walka o ukrainizację Cerkwi Prawosławnej na Wołyniu w latach  1921-1939 

13.40-13.55 – mgr Inna Neroda (Wołyński Uniwersytet Państwowy  im. Ł. Ukrainki – Ukraina) 

Parcelacja majątków Polskiego Autokefalicznego Kościoła  Prawosławnego w Polsce w latach 1920-1930 

14.00-14.15 – dr Witold Bobryk (Instytut Badań nad Dziedzictwem  Kulturowym Europy – Polska) 

Na pograniczu trzech województw. Ludność greckokatolicka  i prawosławna na terenie powiatów: hrubieszowskiego, sokalskiego  i włodzimierskiego w świetle spisu powszechnego z 1921 roku 

14.20-14.35 – dr Sofiia Stepaniuk (Wołyński Uniwersytet Państwowy  im. Ł. Ukrainki – Ukraina) 

Wołyński Teatr Ukraiński Mykoły Pewnoho (1928-1939) 

14.40-15.00 – dyskusja plenarna 

15.15-16.15 – Obiad 

17.00. Prezentacja „Narodnyj Dim –Dom Ukraiński w Przemyślu. Z historii budynku” – Igor Horków – Przewodniczący Przemyskiego Oddziału  Związku Ukraińców w Polsce.

Wręczenie medali Ukraińskiego Towarzystwa Historycznego w Polsce  „Сторож пам’яті”. 

Wieczór autorski - spotkanie z prof. dr. hab. Igorem Hałagidą, związanym  z Uniwersytetem Gdańskim, autorem licznych monografii poświęconych  relacjom ukraińsko-polskim w XX stuleciu. Temat spotkania: "Pamiętać  o każdym człowieku..." Ukraińskie straty osobowe konfliktu polsko-ukraińskiego 1939-1947 (w granicach Polski powojennej) (Dom  Ukraiński, Sala Teatralna). 

Każdy z uczestników obrad ma do dyspozycji 15 minut. Może przeznaczyć je w całości na swe wystąpienie, lub umożliwić publiczności zadawanie  pytań, albo podzielenie się uwagami na temat omawianej problematyki.  Ostateczną decyzję w kwestii przydziału czasu dla referenta podejmuje  prowadzący obrady. 

Relacje ukraińsko-rosyjskie 

Prowadzący: prof. dr hab. Oleksandr Dobrzhanskiy 

9.00-9.15 – dr hab. Viktoria Voloshenko (Państwowy Uniwersytet  Transportu w Kijowie - Ukraina/Uniwersytet Gdański - Polska) Nauczanie chłopów czytania w języku ukraińskim: strategie ukraińskich  intelektualistów wobec polityki cenzorskiej Rosji carskiej w latach 1876-1905 

Relacje ukraińsko-polsko-niemiecko-żydowskie Prowadzący: prof. dr hab. Oleksandr Dobrzhanskiy 

9.20-9.35 – dr hab. Halyna Bodnar (Lwowski Uniwersytet Państwowy  im. I. Franki – Ukraina) 

Obraz Holokaustu we Lwowie w dokumentacji Lwowskiej Rady  Miejskiej w latach 1944-1945

Relacje ukraińsko-słowacko-czeskie 

Prowadzący: prof. dr hab. Oleksandr Dobrzhanskiy 

9.40-9.55 – prof. dr hab. Jan Rychlik (Zakład Historii Wydziału  Pedagogicznego Technicznego Uniwersytetu w Libercu; Zakład Historii  Czech Wydziału Filozoficznego Uniwersytetu Karola w Pradze – Czechy),  

Przyłączenie Rusi Zakarpackiej do Republiki Czechosłowackiej (1918-1920) 

10.00-10.15 – dr Vlastimil Ondrák (Zakład Historii Czech Wydziału  Filozoficznego Uniwersytetu Karola w Pradze – Czechy),  Czechosłowacki wywiad i kontrwywiad wojskowy w akcjach przeciw  ukraińskiemu podziemiu w latach 1945-1946 

Relacje ukraińsko-rumuńsko-mołdawsko-węgierskie Prowadzący: prof. dr hab. Oleksandr Dobrzhanskiy 

10.20-10.35 – prof. dr hab. Oleksandr Dobrzhanskiy (Czerniowiecki  Uniwersytet Państwowy im. J. Fed’kowycza – Ukraina) 

Lider rumuńskich demokratów Aurel Onciul i jego relacje z przedstawicielami  ukraińskiego ruchu narodowego na Bukowinie na początku XX w. 

10.40-10.55 – prof. dr hab. Lilla Tsyganenko (Izmailski Państwowy  Uniwersytet Humanistyczny – Ukraina) 

Radziecka polityka „ukierunkowanej migracji” w południowej Besarabii  i zmiany w etnicznej strukturze ludności regionu w latach 1944-1953 

11.00-11.35 – przerwa na kawę 

11.40-11.55 – dr hab. Uliana Movna (Narodowa Akademia Nauk Ukrainy, Instytut Ludoznawstwa – Ukraina) 

Rola woskowej świecy w obrzędowościach pogrzebowych  w północnej Mołdawii

12.00-12.15 – dr Volodymyr Pipash (Przewodniczący Zakarpackiego Oddziału  Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proswita” im. T. Szewczenki -Ukraina) Kształtowanie się tożsamości słowiańsko-rusko-ukraińskiej na Zakarpaciu od VI do XXI stulecia 

Każdy z uczestników obrad ma do dyspozycji 15 minut. Może przeznaczyć je w całości na swe wystąpienie, lub umożliwić publiczności zadawanie  pytań, albo podzielenie się uwagami na temat omawianej problematyki.  Ostateczną decyzję w kwestii przydziału czasu dla referenta podejmuje  prowadzący obrady. 

Prowadząca: dr Olga Gaidai 

12.20-12.35 – dr Olga Gaidai (Uniwersytet Warszawski / Archiwum  Państwowe w Piotrkowie Trybunalskim – Polska), 

Warunki bytowe i higiena na Prawobrzeżnej Ukrainie w świetle  poglądów epidemiologicznych doktora Karola Heintza 

12.40-12.55 – mgr Anton Huz (Uniwersytet Gdański - Polska) Powstanie katolickiej kaplicy w Sumach (przełom XIX i XX w.) – aspekt prawny i finansowo-administracyjny 

13.00-13.15 – dr Olga Gold (Université d'Aix-Marseille – Francja) Sekularyzacja w państwie wielowyznaniowym: analiza porównawcza  w Ukrainie i we Francji 

13.20-13.35 - mgr inż. Alicja Hrehorowicz Nowak (Politechnika Krakowska)  Kryteria atrakcyjności przestrzeni miejskiej na wybranych przykładach 

13.50-14.05 - dr inż. Jakub Błachut (Politechnika Krakowska) 

Wybrane przykłady przestrzeni publicznej w aglomeracjach miejskich  w Polsce i Ukrainie

14.10-15.00 – dyskusja plenarna 

15.15-16.15 – Obiad

17.00. Prezentacja „Narodnyj Dim –Dom Ukraiński w Przemyślu. Z historii budynku” – Igor Horków – Przewodniczący Przemyskiego Oddziału  Związku Ukraińców w Polsce. 

Wręczenie medali Ukraińskiego Towarzystwa Historycznego w Polsce  „Сторож пам’яті”. 

Wieczór autorski - spotkanie z prof. dr. hab. Igorem Hałagidą, związanym  z Uniwersytetem Gdańskim, autorem licznych monografii poświęconych  relacjom ukraińsko-polskim w XX stuleciu. Temat spotkania: "Pamiętać  o każdym człowieku..." Ukraińskie straty osobowe konfliktu polsko-ukraińskiego 1939-1947 (w granicach Polski powojennej) (Dom  Ukraiński, Sala Teatralna). 

19.00 – Uroczysta kolacja (Restauracja „Melduję Posłusznie”, ul. Dworskiego 11) 

17 września 2023 r. (niedziela) 

8.00, 11.00 – Liturgia Boska w greckokatolickim Soborze Metropolitalnym  św. Jana Chrzciciela (ul. Katedralna 1) 

9.00 – Liturgia Boska w prawosławnej Cerkwi Polowej pw. Narodzenia Bogurodzicy (ul. Mariacka 4A) 

7.00, 8.30, 10.00 – Msza Święta w rzymskokatolickiej Bazylice Archikatedralnej pw. św. Jana Chrzciciela i Wniebowzięcia Najświętszej  Maryi Panny (ul. Zamkowa 3)