Reklama

Ojciec Makary Demeski upamiętniony [ZDJĘCIA]

01/07/2025 18:06

W wyjątkowej atmosferze odbyła się uroczystość poświęcenia tablicy upamiętniającej 400-lecie męczeńskiej śmierci ojca Makarego Demeskiego – karmelity bosego, który w XVII wieku oddał życie za wiarę i swoje powołanie, ratując Przemyśl przed Tatarami.

Do oficjalnego odsłonięcia i poświęcenia tablicy doszło 7 czerwca br. Symbolicznego odsłonięcia dokonali wspólnie członek stowarzyszenia Anna Hayder, przeor klasztoru Karmelitów Bosych w Przemyślu o. Krzysztof Górski oraz prezydent miasta Wojciech Bakun. Tablicę poświęcił metropolita przemyski abp Adam Szal. Fot. UM Przemyśl

400. rocznica męczeńskiej śmierci ojca Makarego, przemyskiego, zapomnianego karmelity, przypadła w 2024 r. Jego czyn upamiętnia epitafium w kościele, tam też w podziemiach spoczywa ciało zakonnika. W ub.r. odbyło się kilka imprez związanych z o. Makarym i przypominających jego postać. Dokładnie w czerwcu o. Makary jako podprzeor klasztoru Karmelitów Bosych w Przemyślu wsławił się bohaterską postawą wobec Tatarów u bram miasta. Gdy latem 1624 r. władze miasta zwróciły się do ojców z prośbą o poselstwo do chana Kantymira, on jeden stanął twarzą w twarz z tatarskim wodzem. Przypłacił to okrutną śmiercią z rąk najeźdźców, którzy jednak wkrótce odeszli spod murów miejskich. Od tego momentu uważany jest za męczennika za miasto Przemyśl.

Tyle, że historia o. Makarego nie jest powszechnie znana wśród mieszkańców, choćby ta z udziałem świętego Wincentego. Obchody rocznicy męczeńskiej śmierci zainicjowali przemyscy karmelici, na czele z przeorem o. Krzysztofem Górskim, a włączyły się w nie dwie instytucje: Archiwum Państwowe w Przemyślu i Przemyska Biblioteka Publiczna[paywall]. 7 czerwca ub.r. jego postać wspominano w murach archiwum, 6 lipca ub.r. w kościele św. Teresy od Jezusa na Karmelu. 6 września 2024 r. natomiast w przemyskiej bibliotece odbyło się przedsięwzięcie pod nazwą „Śladami ojca Makarego Demeskiego”. W budynku przy ul. Grodzkiej, a konkretnie w pracowni artystycznej, odbyły się warsztaty pod kierunkiem Henryka Laski. W samo południe miała miejsce premiera mobilnej gry miejskiej dla młodzieży pt. „Co kryje świątynia na wzgórzu?” autorstwa pracownic biblioteki: Alicji Kunert, dr Moniki Maziarz i Małgorzaty Tomków. Gra, która powstała w aplikacji mobilnej ActionTrack, została oparta na opracowaniu Bronisława Tarki „Męczennik za miasto Przemyśl. Ojciec Makary Demeski, karmelita bosy (1570 – 1624)”. Czas upłynął także pod znakiem dwóch prelekcji multimedialnych. Obchodom 400. rocznicy śmierci ojca Makarego towarzyszy wystawa fotografii zatytułowana „Niezwykły klasztor w obiektywie Adama Podulki”.

Reklama

Starania komitetu o tablice

Także w ub.r. zawiązał się Społeczny Komitet Upamiętnienia o. Makarego Demeskiego, którego głównym celem była publiczna zbiórka pieniędzy na tablicę upamiętniającą najazd Tatarów na Przemyśl w 1624 r. i 400-lecie męczeńskiej śmierci o. Makarego. Jak przekazała nam wówczas członek stowarzyszenia Alicja Chruścicka, do puszek kwestorskich (kwesta główna, uliczna odbyła się 1 grudnia 2024 r.; było także kilka pomniejszych zbiórek) udało się zebrać łącznie 8 tys. 267 zł. Pozostałe wpływy na konto to kwota 8 tys. 679 zł. Koszt materiałów reklamowych wyniósł 370 zł. Do tego doszły pieniądze otrzymane w ramach budżetu obywatelskiego. Zebrana łączna suma (24 tys. zł) pozwoliła na wykonanie tablicy z brązu.

Do jej oficjalnego odsłonięcia i poświęcenia doszło 7 czerwca br. Tablicę wykonał Piotr Zbrożek. Uroczystość rozpoczęła się mszą św. w kościele ojców Karmelitów Bosych w Przemyślu, której przewodniczył metropolita przemyski abp Adam Szal.

Reklama

– Patrząc na jego życie, zadziwia nas to, że jego droga była łudząco podobna do drogi, którą przebył święty Paweł, którą przebył święty Piotr, o którym pan Jezus mówi, że będzie taki czas, że opatrzą cię i poprowadzą tam, gdzie nie chcesz

– powiedział podczas homilii abp A. Szal.

– Patrząc na jego życie, zauważamy więc, że z jednej strony był to człowiek światowy, jak święty Paweł, zafascynowany rzemiosłem wojennym, zafascynowany taką drogą, polegającą na odwadze, na męstwie, ale z drugiej strony był człowiekiem wrażliwym i zafascynowanym walką o zbawienie, bo to też walka i to trudna walka. Dał się poznać, już tutaj w Przemyślu, jako człowiek wielkiego posłuszeństwa i wielkiej cnoty

Reklama

– dodał.

Metropolita przemyski przypomniał też męczeństwo karmelity, który zginął, chcąc ocalić Przemyśl przed najazdem Tatarów. Podkreślił fakt, że pamięć o zakonniku jest odnawiana wśród mieszkańców miasta, ale nie tylko. – Tutaj, na Karmelu w Przemyślu, jest epitafium, które posiada jego podobiznę i napis, że jego śmierć i męczeństwo obywatele Przemyśla wychwalali i sława jego po całej Polsce się rozeszła. I tego męczennika, choć jeszcze nie został beatyfikowany, przywołują liczne opracowania, także i Encyklopedia Katolicka – powiedział.

Reklama

Odsłonięcie, poświęcenie

Pod pomnikiem Orląt Przemyskich odbyła się druga część uroczystości. Na murze okalającym monument umieszczona została pamiątkowa tablica, przypominająca 400. rocznicę męczeńskiej śmierci o. Makarego. Jego krótki biogram przybliżył zgromadzonym karmelita o. Andrzej Ruszała. Symbolicznego odsłonięcia dokonali wspólnie członek stowarzyszenia Anna Hayder, przeor klasztoru Karmelitów Bosych w Przemyślu o. Krzysztof Górski oraz prezydent miasta Wojciech Bakun. Tablicę poświęcił abp A. Szal, zaś uczniowie Szkoły Podstawowej nr 1 im. Henryka Sienkiewicza w Przemyślu zaprezentowali utwór „Wybrana Droga”, do którego słowa napisała dyrektor placówki Monika Lach, a muzykę skomponował ksiądz Bartosz Data.