Wizytówka Gminy Krzywcza – mała gmina z dużym potencjałem

Wójt gminy Krzywcza Wacław Pawłowski.

Gmina Krzywcza zlokalizowana jest w południowo - wschodniej części województwa podkarpackiego i w zachodniej części powiatu przemyskiego. W jej skład wchodzi 10 sołectw: Babice, Bachów, Chyrzyna, Krzywcza, Kupna, Reczpol, Ruszelczyce, Skopów, Średnia i Wola Krzywiecka. Gmina Krzywcza jest jedną z 10 gmin powiatu przemyskiego. Graniczy z następującymi gminami: Pruchnik, Roźwienica, Rokietnica, Żurawica, Przemyśl, Krasiczyn, Bircza i Dubiecko. Zajmuje obszar o powierzchni 9 498 ha.

W miejscowości Krzywcza zlokalizowany jest Urząd Gminy oraz swoją siedzibę ma Rada Gminy Krzywcza. Gmina chociaż ma charakter rolniczy może pochwalić się wspaniałymi walorami przyrodniczymi. Położona jest w granicach Parku Krajobrazowego Pogórza Przemyskiego, przez jej teren przepływa San - jedna z najpiękniejszych rzek w Polsce, a w miejscowości Reczpol znajduje się rezerwat „Brzozy Czarnej”. Na terenie Gminy zlokalizowanych jest wiele zabytków świeckich (zespoły dworskie, zabytkowe domy) oraz sakralnych (kościoły, cerkwie, kapliczki). We wsi Średnia odkryte zostały kurhany – starożytne mogiły kultu ceramiki sznurowej.

Punktem wyjściowym do jakiegokolwiek działania jest dobra komunikacja drogowa. Rozbudowana sieć dróg gminnych w połączeniu z drogami powiatowymi i drogą wojewódzką sprawiają, że mieszkańcy poruszają się po terenie gminy w szybki, a zarazem komfortowy i bezpieczny sposób. Największą inwestycją drogową, realizowaną w trzech etapach, była budowa drogi Bachów – Chyrzyna za kwotę 14 379 641,80 zł. Nie mniej ważnymi zadaniami była budowa dróg w miejscowościach: Wola Krzywiecka (2 587 257,40 zł), Skopów (3 353 048,87 zł)i Ruszelczyce (2490 277,57 zł). We współpracy ze Starostwem Powiatowym w Przemyślu w 2024 r. została oddana do użytku „obwodnica Krzywczy” dzięki której ruch ciężkich aut został przekierowany poza centrum miejscowości Krzywcza. W najbliższym czasie zostanie wykonana droga w miejscowości Babice (koło Dworu) za kwotę1 456 112,25 zł

Krzywcza – widok z lotu ptaka.

Z bezpieczeństwem na drogach łączy się budowa chodników dla pieszych oraz oświetlenie drogowe. Gmina oprócz budowy chodników przy drogach gminnych partycypuje w kosztach budowy chodników przy drodze wojewódzkiej i drogach powiatowych. Dzięki wieloletnim staraniom władz samorządowych oraz mieszkańców, w tym roku zakończy się gruntowna przebudowa odcinka drogi wojewódzkiej w miejscowości Babice. Mieszkańcy zyskają również nowy chodnik wzdłuż zmodernizowanego odcinka drogi. Chodnik znacząco poprawi bezpieczeństwo osób odwiedzających groby na cmentarzu komunalnym.

Od wielu lat sukcesywnie zwiększana jest ilość lamp drogowych. W tym roku wszystkie stare, nie ekonomiczne oprawy świetlne zostały wymienione na energooszczędne lampy typu LED. Pozwoli to na uzyskanie oszczędności w opłatach za prąd. Obecnie opracowywana jest dokumentacja na wydanie pozwolenia na budowę oświetlenia przejść dla pieszych na drodze wojewódzkiej nr 884 Przemyśl-Domaradz w miejscowościach: Babice, Krzywcza i Reczpol.

Krzywiecki samorząd realizuje także zadania związane z szeroko rozumianą ochroną środowiska. Od wielu lat na terenie Gminy funkcjonuje oczyszczalnia ścieków. Podłączone do niej są miejscowości: Babice, Krzywcza, Ruszelczyce, Wola Krzywiecka. Na końcowym etapie jest projektowanie podłączenia do oczyszczalni ścieków miejscowości Bachów. W części sołectwa Reczpol funkcjonują przydomowe oczyszczalnie ścieków. Na chwilę obecną trwają prace związane z uzyskaniem dofinansowania na montaż przydomowych oczyszczalni ścieków w miejscowościach nieskanalizowanych. W dniu 8 maja 2025 r. została podpisana umowa na realizację inwestycji pn. „Zwiększenie przepustowości istniejącej oczyszczalni ścieków w Krzywczy z unowocześnieniem procesu oczyszczania, w formie zaprojektuj i wybuduj”. Termin realizacji zadania upływa 31.05.2027 r. Całkowity koszt inwestycji to 7 984 000,00 zł z czego dofinansowanie z Rządowego Funduszu Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych wynosi 7 584 800,00 zł. Kwota 399 200,00 zł stanowi wkład własny Gminy.

Na terenie Gminy zrealizowany został projekt dotyczący montażu u mieszkańców odnawialnych źródeł energii (kolektory słoneczne, panele fotowoltaiczne i pompy ciepła). W 2023 został oddany do użytku Punkt Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych (PSZOK) w Krzywczy. Inwestycja ta powstała w ramach Rządowego Funduszu Polski Ład Programu Inwestycji Strategicznych. Całkowita wartość inwestycji to kwota 2 979 259,85 zł, a dofinansowanie wyniosło 2 811 600,86 zł. W urzędzie prowadzone są punkty konsultacyjne w ramach programu „Czyste powietrze” oraz doradztwo  w ramach programu „LIFE Podkarpackie żyj i oddychaj”.

Od lat zadania związane z edukacją w Gminie  Krzywcza traktuje się priorytetowo, bowiem dzieci i młodzież to nasza przyszłość. Na naszym terenie funkcjonuje 5 szkół podstawowych. Niepubliczna Szkoła Podstawowa w Ruszelczycach, Szkoła Podstawowa im. Sybiraków w Bachowie i Szkoła Podstawowa w Reczpolu prowadzone są przez stowarzyszenia, natomiast Szkoła Podstawowa im. 11 Karpackiej Dywizji Piechoty w Krzywczy i Szkoła Podstawowa im. Juliusza Słowackiego w Babicach prowadzone są przez samorząd Gminy Krzywcza. Wszystkie budynki placówek oświatowych utrzymane są w należytym stanie technicznym. W ostatnim okresie czasu została oddana do użytkowania sala gimnastyczna przy szkole w Ruszelczycach. W 2024 r. zakończył się gruntowny remont szkoły w Krzywczy za 7 260 524 zł, z czego 6 134 340 zł stanowiło dofinansowanie z Funduszu Polski Ład, a 1 126 184 zł wyniósł wkład własny Gminy. Obecnie trwają prace związane z remontem dachu w szkole w Babicach za kwotę 104 337 zł oraz opracowana jest już dokumentacja na budowę sali gimnastycznej wraz z przebudową i rozbudową budynku tejże szkoły.

Kładka pieszo-rowerowa na rzece San.

Gmina Krzywcza położona jest w malowniczym terenie. Rzeka San, piękna przyroda, liczne zabytki, dogodne połączenia drogowe sprawiają, że mieszkańcy oraz turyści mają możliwości ciekawego spędzania czasu wolnego. Do dyspozycji wszystkich są dodatkowo liczne place zabaw oraz siłownie zewnętrzne. Najbardziej efektowną atrakcją turystyczną na terenie Gminy Krzywcza jest oddana do użytku w kwietniu tego roku wieża widokowa w Krzywczy.

Wieża widokowa w Krzywczy.

Budowa wieży widokowej w Krzywczy zrealizowana została w ramach projektu partnerskiego „Budowa, przebudowa i remont infrastruktury turystycznej na terenie Związku Gmin Turystycznych Pogórza Dynowskiego” w ramach Rządowego Funduszu Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych. Wysokość uzyskanego dofinansowania to 919 893,55 zł, a wkład własny to 550 847,35 zł. Na ukończeniu są prace związane z zaprojektowaniem infrastruktury turystycznej wokół wieży widokowej i „Krzyża” w Krzywczy. To jeden z elementów trasy turystycznej zaplanowanej wspólnie z Miastem i Gminą Dubiecko przebiegającej przez teren dwóch gmin.

Most na rzece San.

Dzięki członkostwu w Związku Gmin Fortecznych Twierdzy Przemyśl udało się kompleksowo wyremontować dwór w Babicach za kwotę 2 525 505,16 zł w tym wkład własny 305 921,74 zł i przebudować częściowo przyległy do niego park dworski. Dzięki staraniom władz samorządowych w 2023 roku pozyskano środki zewnętrzne w kwocie 1 517 037,25 zł na prace konserwatorskie przy kościołach parafialnych w Krzywczy (odnowienie polichromii i ołtarza) i Babicach (remont muru). Dzięki współpracy z Towarzystwem Przyjaciół Przemyśla i Regionu od 2014 r. renowacji sukcesywnie poddawane są zabytkowe nagrobki na cmentarzu komunalnym w Krzywczy.

Dwór w Babicach.

W 2023 r. zakończono budowę świetlicy wiejskiej w miejscowości Chyrzyna. Wartość robót to 715 987,97 zł. Była to ostatnia miejscowość na terenie Gminy, w której brakowało świetlicy wiejskiej. Z inicjatywy pań z Koła Gospodyń Wiejskich zebranie wiejskiej wsi Reczpol przeznaczyło środki z funduszu sołeckiego na zakup i montaż w 2025 roku klimatyzatorów w Świetlicy Wiejskiej Reczpolu. Zadanie to kosztowało 28 659 zł  z czego 15 000 zł były to pieniądze pochodzące z funduszu sołeckiego, a kwota 13 659 stanowił  wkład gminy.

Park w Krzywczy.

Bardzo ważnym zadaniem wynikającym z przepisów prawa jest zapewnienie przez Wójta bezpieczeństwa na administrowanym terenie. Wszystkie 6 jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych z terenu Gminy Krzywcza wyposażone są w niezbędny sprzęt ratowniczy oraz auta strażackie. W 2020 roku za kwotę 361 871,47 zł, w tym 199 794,00 zł dofinansowania, wybudowano garaż dwustanowiskowy przy remizie OSP w Krzywczy. W roku 2023 za kwotę 241 836,45 zł przebudowano budynek po byłym przedszkolu na remizę OSP w Reczpolu oraz pomieszczenie w remizie OSP w Ruszelczycach za kwotę 52 476,94 zł.

Od 2014 roku powiększany jest park maszyn Urzędu Gminy Krzywcza. W jego skład wchodzą cztery ciągniki, w tym jeden w 2024 roku zakupiony jako nowy wraz z osprzętem za kwotę 111 930,00 zł,  koparko-ładowarka oraz trzy samochody dostawcze, w tym VW Crafter w 2022 r. kupiony jako nowy za kwotę 222 154,72 zł. Czekamy aktualnie na dostawę nowej kosiarki bijakowej na wysięgniku za kwotę 151 536,00 zł. W 2020 roku za kwotę 305 655,00 zł, w tym dofinansowanie w kwocie213 958,00 zł z PFRON-u, wymieniony został na nowy wysłużony autobus wożący dzieci ze szczególnymi potrzebami.

Problem z brakiem dostępności wody pitnej jest zauważalny już od dłuższego czasu nie tylko na terenie Gminy Krzywcza. W 2022 roku rozpoczęto prace związane z budową wodociągu gminnego (dokumentacja projektowa). Na to zadanie udało się pozyskać dofinansowanie w kwocie 2 935 399,00 zł. Realizacja inwestycji podzielona jest na etapy. Dotychczasowe koszty to 2 330 669,10 zł. W chwili obecnej realizowany jest kolejny etap budowy wodociągu i ogłoszono przetarg na wykonanie kolejnych prac. Po zrealizowaniu wszystkich rozpoczętych i planowanych prac „woda surowa” dociągnięta będzie już do miejsca planowanej Stacji Uzdatniania Wody w m. Krzywcza.

Wacław Pawłowski jest już trzecią kadencję Wójtem i biorąc pod uwagę aktualne przepisy prawa jest to jego ostatnia kadencja. Nie oznacza to jednak, że zwalnia w swoim działaniu. Skupia się cały czas na planowaniu dużych i małych inwestycji oraz szukaniu zewnętrznych źródeł dofinansowania. Oprócz planów np. dotyczących budowy kolejnych kilometrów dróg i chodników, prac związanych z budową pierwszego na terenie gminy wodociągu czy jakże ważnych spaw związanych z ochroną środowiska, trwają prace projektowe nad rozbudową budynku Urzędu Gminy. Realizacja ostatniego zadania podyktowana jest nie tylko większą ilością działań realizowanych przez pracowników, a co za tym idzie zwiększaniem zatrudnienia, ale wynika z przepisów dotyczących dostępności budynków użyteczności publicznej dla osób ze szczególnymi potrzebami.

Wacław Pawłowski od zawsze był blisko ludzi, blisko mieszkańców. Słucha ich problemów i pomysłów. Wspiera działania Stowarzyszeń. Docenia inicjatywy oddolne i zaangażowanie liderów społecznych. Inicjuje i wspiera działania dla dzieci, młodzieży czy osób starszych. Realizuje skutecznie swój plan wiązany nie tylko z polepszeniem jakości życia mieszkańców gminy, ale i poprawą wizerunku Gminy Krzywcza. Pozytywne zmiany są zauważalne na każdym kroku. To efekt odpowiedniej gospodarności i decyzyjności Wójta, pracy pracowników Urzędu, podejmowania stosownych uchwał przez Radnych Rady Gminy Krzywcza oraz współpracy z Sołtysami. Przyjęte rozwiązania i kierunki działań wynikają z potrzeb mieszkańców oraz obwiązujących przepisów prawa.

Nasza „Mała Ojczyzna” w ciągu tych ostatnich lat stała się „przytulnym domem” dla nowych pokoleń, miejscem przyjaznym dla gości i turystów.