Wojna „pomnikowa”

W nocy z 24 na 25 stycznia nieznani sprawcy zdewastowali Polski Cmentarz Wojenny w Bykowni (na przedmieściach Kijowa) oraz sąsiadujący z nim „Memorialnyj Kompleks – Bykywnianski Mohyły”. Na obu tych nekropoliach spoczywają polskie i ukraińskie ofiary NKWD.

Polski Cmentarz Wojenny w  Bykowni został utworzony w latach 2011 – 2012 z inicjatywy Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa. Na cmentarzu w zbiorowych mogiłach spoczywają szczątki 3435 polskich obywateli z tak zwanej Ukraińskiej Listy Katyńskiej, zamordowanych w 1940 roku przez funkcjonariuszy NKWD. Jest on czwartym cmentarzem katyńskim, po otwartych w roku 2000 cmentarzach w: Lesie Katyńskim, Miednoje i Charkowie. Dewastację odkryła ekipa chińskiej telewizji przygotowująca materiał o tym cmentarzu. Na płycie z nazwiskami ofiar pojawił się napis „SS ГАЛNЧNНА” wykonany czerwoną farbą. Ktoś, kto to pisał, albo nie znał cyrylicy, albo udawał, że nie zna i popełnił błąd, pisząc odwrócone „N”, a w języku ukraińskim litera „i” wygląda tak „И”[paywall]. Dwa tygodnie wcześniej, 9 stycznia, w Hucie Pieniackiej również nieznani sprawcy wysadzili pomnik poświęcony Polakom zamordowanym w 1944 roku przez ukraińskich żołnierzy z 4 Pułku Policyjnego 14. Dywizji SS „Galizien”. W obu przypadkach ukraińska prokuratura wszczęła śledztwa.

W Polsce też niszczą

W ciągu ostatnich dwóch lat na terenie Polski nieznani sprawcy zniszczyli lub uszkodzili osiem upamiętnień (tablice, krzyże, obeliski), które znajdowały się na ukraińskich cmentarzach i były poświęcone powstańcom UPA. Niektóre z nich były postawione legalnie w uzgodnieniu z władzami. W województwie lubelskim zniszczono upamiętnienia w Białymstoku koło Lasek i w Wierzbicy. W województwie podkarpackim w: Hruszowicach, Monasterzu, Radrużu, Mołodyczu, Pikulicach i Werchracie. Niektóre z upamiętnień niszczone były dwukrotnie. W każdym przypadku sprawcy określający się mianem „cichociemni” zadbali o dokumentację z aktu dewastacji i krótkie filmiki opatrzone logo Obozu Wielkiej Polski pojawiły się w internecie na portalu Novorosya. Pomimo działań prowadzonych przez policję do tej pory nie udało się ich ustalić.

Prorocze słowa

Kiedy ubiegłej jesieni do Werchraty z Warszawy przyjechali intelektualiści i działacze opozycyjni z lat osiemdziesiątych, żeby wyrazić stanowczy protest przeciw takiemu barbarzyństwu, ktoś z zebranych powiedział: – Mój Boże, do czego to doprowadzi? Przecież teraz na Ukrainie zaczną niszczyć nasze wojenne upamiętnienia, a jest ich tam co najmniej kilkadziesiąt i wtedy zacznie się wojna na pomniki. Minęło zaledwie kilka miesięcy i zaczęła się. Rodzi się pytanie: komu zależy na jej podgrzewaniu i kto ma w tym interes?