Nowe prawa lokatorów kamienic

Właściciel kamienicy bezpodstawnie odciął ci dostęp do wody czy pozbawił ogrzewania? Teraz będzie musiał się dwa razy zastanowić, bo może trafić za kratki nawet na trzy lata.

Od 7 stycznia br. zaczęła obowiązywać nowelizacja prawa karnego i budowlanego. Teoretycznie ma chronić lokatorów kamienic, którzy są nękani czy zmuszani do opuszczenia mieszkań przez właścicieli budynków.
Wielokrotnie opisywaliśmy sytuacje, w których lokatorzy skarżyli się na postępowanie właścicieli kamienic. W większości przypadków byli na straconej pozycji, a ich żale, wylewane za pośrednictwem mediów, były tylko próbą przełamania bezradności. Wspomniana nowelizacja prawa karnego i budowlanego jest reakcją właśnie na zachowania właścicieli nieruchomości, którzy – dążąc np. do przejęcia mieszkań – utrudniają lokatorom korzystanie z zajmowanych lokali[paywall]. A to chociażby przez wyłączanie pod byle pretekstem prądu lub ogrzewania, odcinanie dostępu do wody, a nawetdewastowanie budynku czy niszczenie jego części wspólnych, np. poprzez usuwanie drzwi i okien.

Sądy „literalne” w tej sprawie

Dotąd w kodeksie karnym widniał zapis, że karze do 3 lat więzienia może podlegać ten, kto stosuje przemoc lub groźbę bezprawną wobec osoby dla zmuszenia jej do określonego działania. Ale prawda jest taka, że większość sądów sformułowanie „wobec osoby” traktowało bardzo literalnie i karało wyłącznie za fizyczne znęcanie się, a nie wspomniane wyżej działania pośrednie.
Wchodzące w życie zmiany wprowadzają karę za nowy typ przestępstwa: stosowanie wobec kogoś innej przemocy niż bezpośrednia w sposób uporczywy lub „istotnie utrudniający innej osobie korzystanie z zajmowanego lokalu mieszkalnego”. Będzie za to groziło do 3 lat więzienia. Takie przestępstwo ma być ścigane na wniosek pokrzywdzonego.

Lokator może skarżyć

Zmiany dotyczą także prawa budowlanego oraz kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia. Do prawa budowlanego dodano m.in. przepis, zgodnie z którym budynki powinny być w czasie ich użytkowania poddawane kontroli w przypadku zgłoszenia przez lokatorów dokonania „nieuzasadnionych względami technicznymi lub użytkowymi ingerencji lub naruszeń”. Dokonywać ich będą przedstawiciele nadzoru budowlanego.
W razie stwierdzenia takich naruszeń, których charakter uniemożliwia lub znacznie utrudnia użytkowanie w celach mieszkalnych, organ nadzoru budowlanego musi nakazać właścicielowi  przywrócenie stanu poprzedniego. Decyzja ta podlega natychmiastowemu wykonaniu. Osoba, która się do niej nie zastosuje, będzie mogła zostać ukarana mandatem w wysokości do 2 tys. zł.