Jak zapobiegać nocnym skurczom nóg, łydek i stóp?

Nocne skurcze nóg to problem, który może przytrafić się każdemu. Wybijają ze snu i utrudniają odpoczynek, a na dodatek – choć same utrzymują się od kilku do kilkudziesięciu sekund – mogą przyczyniać się do długotrwałego bólu mięśni w miejscu ich wystąpienia. Skąd się biorą i jak im zapobiegać?

Przyczyn uciążliwych skurczów nóg jest wiele – jedne błahe, inne poważniejsze. Jeśli pojawiają się sporadycznie, to raczej nie mamy powodów do zmartwień – może to być np. skutek przetrenowania, odwodnienia lub niedoboru mikroelementów. Częste skurcze mogą stanowić objaw chorób lub zaburzeń na tle neurologicznym, krążeniowym (miażdżyca, żylaki, nadciśnienie, niewydolność żylna), ruchowym (zmiany zwyrodnieniowe, stany zapalne) i metabolicznym (cukrzyca, anemia). W niektórych przypadkach za wystąpienie skurczów można winić przyjmowane leki. Dlatego, gdy nękają nas regularnie, warto zainteresować się problemem i poszukać pomocy lekarza. Wizyta u specjalisty może się okazać niezbędna również wtedy, gdy dokucza nam bardzo silny, nieustający ból łydki, który często bywa objawem formującego się zakrzepu. 

Skąd te skurcze?

Czynniki wywołujące skurcze nóg, w tym palców stóp, mogą być prozaiczne – to m.in. siedzący tryb życia, niewłaściwa dieta czy wypijanie kilku filiżanek kawy dziennie. W tym przypadku, by pozbyć się dokuczliwego problemu, należy każdego dnia zapewnić sobie zdrową, dostosowaną do możliwości organizmu dawkę ruchu, zadbać o odpowiednie nawodnienie i zbilansowane, pełnowartościowe posiłki. Do prawidłowej pracy mięśni wymagany jest udział wielu pierwiastków, w tym najważniejszych: jonów sodu i potasu, które utrzymują prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowo-mięśniowego oraz wapnia i magnezu wspomagających przewodnictwo nerwowe. Dlatego jedzmy więcej roślin strączkowych, bananów, pomidorów, nabiału. Zamiast białego pieczywa sięgajmy po ciemne, razowe. Makaron zastąpmy kaszą gryczaną i jaglaną. Warto ograniczyć cukier – gdy najdzie nas ochota na przekąskę, wybierzmy raczej orzechy, pestki albo gorzką czekoladę. Przynajmniej na kilka dni odstawmy kawę i mocną herbatę, które mogą się przyczynić do zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej organizmu i jego odwodnienia.

Jak sobie pomóc?

By zminimalizować bolesne skurcze i ryzyko ich nawrotów, można zrobić więcej. Przede wszystkim unikać długotrwałego siedzenia w jednej pozycji – szczególnie z nogą założoną na nogę albo ze stopami pod pośladkami. Po dwóch godzinach przebywania w jednej pozycji warto wstać i rozruszać nogi. Osoby, które w pracy siedzą za biurkiem lub wręcz przeciwnie – przez wiele godzin stoją, powinny po powrocie do domu znaleźć chwilę dla siebie i odpoczywać z nogami opartymi na podwyższeniu. Już 15 – 20 minut pomoże zlikwidować opuchliznę i obrzęki, rozluźni mięśnie i poprawi krążenie. Ból przeciążonych nóg pomogą zredukować również gorące kąpiele, ciepłe okłady i masaże. Nie zapominajmy o właściwym doborze garderoby. Występowaniu skurczów sprzyjają niewygodne, wykonane ze sztywnych i uciskających materiałów ubrania, ciasne skarpety z mocnymi ściągaczami, buty na wysokim obcasie czy kozaki za mocno przylegające do łydek. Należy także pamiętać o unikaniu przeciążeń mięśni, które ulegają skurczom oraz unikaniu ćwiczeń i ruchów, które mogą skurcze wyzwalać.