Okiełznaj stres

Jutro wielki dzień, a ty zamiast porządnie się wyspać, przewracasz się z boku na bok, boli cię brzuch, twoje myśli pędzą lub wręcz przeciwnie – masz w głowie pustkę? Od dłuższego czasu zmagasz się z jakimś problemem i czujesz, że sytuacja zaczyna cię przerastać? To stres. Jak sobie z nim radzić, aby nie wpływał negatywnie na nasze zdrowie?

Termin stres wywodzi się z fizyki i oznacza różnego typu napięcia, naciski lub siły działające na system. Do nauk o zdrowiu został wprowadzony w 1926 roku przez Hansa Selye, kanadyjskiego biologa, endokrynologa i fizjopatologa. Uczony dostrzegł, że w sytuacji, kiedy na organizm działają szkodliwe lub nieprzyjemne czynniki, u jego pacjentów zachodzą podobne reakcje fizjologiczne – m.in. zwiększa się napięcie mięśniowe, wzrasta tętno i ciśnienie krwi, oddech pogłębia się i przyspiesza, nasila się wydzielanie niektórych hormonów. Innymi słowy organizm mobilizuje się do przetrwania w nieprzyjemnej sytuacji. To reakcja stresowa. Pół biedy, jeśli trwa krótko – wówczas organizm szybko wraca do równowagi. Gorzej, jeśli się przeciąga. Wówczas odbija się negatywnie nie tylko na naszej psychice, ale i zdrowiu. Długotrwały stres osłabia układ odpornościowy i może prowadzić do rozwoju wielu groźnych schorzeń, w tym cukrzycy, nadciśnienia czy miażdżycy. Pojawiają się przewlekłe zmęczenie, bóle mięśniowo-stawowe, bóle głowy i migreny, trudności w zasypianiu czy bezsenność. Cierpimy również od strony psychicznej – pojawiają się lęki, towarzyszy nam uczucie gniewu, drażliwość, niechęć do działania, obniżona samoocena, może się rozwinąć depresja. Badacze tego zjawiska alarmują, że stres zwiększa również ryzyko wystąpienia choroby nowotworowej. Jak sobie z nim radzić?

Metody na stres

Im lepiej potrafimy okiełznać stres, tym lepiej dla naszego zdrowia. Psycholodzy zdradzają kilka pomocnych strategii, które warto stosować na co dzień. Po pierwsze: naucz się odpoczywać – to nie marnowanie czasu, a inwestycja we własne zdrowie. Rodzaj odpoczynku dobierz do własnych preferencji – rób to, co sprawia ci radość i daje wytchnienie. Jednym z lepszych sposobów na skołatane nerwy jest ruch – spacer, jazda na rowerze, gimnastyka lub inne aktywności dobierz pod kątem swojej aktualnej kondycji. Oprócz sportu możesz również wypróbować rozmaite ćwiczenia relaksacyjne – zalicza się do nich m.in. techniki oddechowe (kontrola wdechów i wydechów), trening uważności, czyli mindfulness, obniżanie napięcia mięśniowego za pomocą jogi czy tai chi. Pomogą zarówno na stres długotrwały, jak i ten chwilowy, choć bardzo silny. Ich tajniki poznasz np. z filmów internetowych, książek lub od nauczyciela. Jeśli trudno uporządkować ci własne myśli, emocje i doznania – przelewaj je na papier. Prowadzenie dziennika pomoże nie tylko rozładować stres, ale też zrozumieć, jaki jego poziom motywuje cię do pracy, a jaki działa negatywnie. Analiza zapisków to dobry sposób, by zyskać świeżość spojrzenia nanurtującyeproblemy  i efektywniej je rozwiązać. Mów o tym, co trudne – rozmowa z zaufaną osobą pomoże ci spojrzeć na problem z innej perspektywy, dostrzec, to, co być może wcześniej ci umykało i po prostu – poczuć sie lepiej. Pamietaj, że w redukcji stresu bardzo istotne jest wsparcie bliskich. W każdej sytuacji staraj się myśleć pozytywnie i zachować zdrowy dystans do wydarzeń, a przekonasz się, że większość życiowych zadań, to nie zagrożenia, a wyzwania, którym jesteś w stanie sprostać. Bo stres ma również swoje pozytywne oblicze.

Dobry stres nie jest zły

Psycholodzy podkreślają, że umiarkowany stres jest czynnikiem rozwoju i towarzyszy każdej zmianie w naszym życiu. Niekiedy jest wręcz niezbędny do realizacji rozmaitych życiowych celów – działa jak siła napędowa, mobilizuje i ułatwia wykonywanie trudnych czynności. Jednak nawet dobry stres, jeśli utrzymuje się zbyt długo lub pojawia za często, może zaszkodzić – dodają. Dlatego też trzeba w porę uchwycić moment, kiedy zaczyna działać na naszą niekorzyść. Jeśli zauważymy, że zbyt emocjonalnie reagujemy na pewne sytuacje w życiu codziennym, stres staje się zbyt silny i trudno nam sobie z nim poradzić domowymi sposobami, warto skonsultować się ze specjalistą.