Trzy pytania

Nie ma co narzekać. Co prawda frekwencja w ostatnim referendum była – delikatnie mówiąc – niska, ale mogło być gorzej. 7,8 proc. to już jest coś. Przecież mogło być tak, że nikt nie pojawiłby się w wyborczych lokalach, a urny pozostały puste. Tym razem nikt nie zarzucał, że referendum sfałszowano. To akurat jest sukces. Jak wiadomo ostatnio – przy jakichkolwiek wyborach -– jest to sztandarowy zarzut. A tutaj – cicho. Co prawda padły ostre teksty o czarnej niedzieli i kompromitacji demokracji bezpośredniej, ale nikt nie twierdził, że były jakieś przekręty. Inaczej było w 1946 w trakcie tzw. referendum ludowego. Też były trzy pytania.

Jak wiadomo frekwencja była wtedy oszałamiająca. 90,1 proc. Rekomendacja ówczesnej władzy (czy jak to tam zwał) była krótka: 3 x tak. Tym sposobem sfałszowano nie tylko frekwencję, ale i wyniki referendum. Jak podano oficjalnie, do urn poszli wszyscy, jak jeden mąż, a większość odpowiedziała jak należy. Obywatele nie mieli nic do gadania. Koniec. Kropka. Ale tak to już jest. Jak ci już dadzą prawo do zabierania głosu w sprawach państwowych to nie chcesz z tego korzystać. Dyskretny urok demokracji. Inna sprawa to same pytania i odpowiedzi na nie. JOW-y to wiadomy problem. Gdyby weszły, mogłyby oznaczać klęskę partyjnych kandydatów. Większość tych, co byli przy urnach odpowiedziała na to „tak”. Drugie pytanie to zagadka. Bo jak powiem, że nie chcę, by partie finansować z budżetu tak jak teraz, to równie dobrze można to odebrać, że chcę, by dawano na partie jeszcze więcej. Trzecie pytanie jest retoryczne, bo wiadomo, że wątpliwości nie powinno rozstrzygać się na niekorzyść podatnika. Należy więc zadać kolejne trzy pytania. Pierwsze: Do czego Polakom potrzebna jest demokracja? Drugie: Dlaczego ci, co poszli, głosowali tak, a nie inaczej i jakie z tego płyną wnioski? Trzecie: Co mieli na myśli ci, co nie poszli? Zamiast kolejnego referendum można urządzić narodowy test wiedzy o demokracji. Będzie taniej.