Czas uwłaszczenia. Kto zdąży, może zaoszczędzić kilkadziesiąt tysięcy złotych

Przyszedł czas na likwidację użytkowania wieczystego gruntów, na których znajdują się osiedla czy domy mieszkalne. Inaczej mówiąc – uwłaszczenie. Właściciele mieszkań na działkach należących do samorządów albo Skarbu Państwa muszą pamiętać o jednym: do końca tego roku powinni dostać zaświadczenia o uwłaszczeniu. Obowiązek ich wystawienia spoczywa na prezydentach miast, burmistrzach albo wójtach (przy gruntach samorządowych), a w wypadku gruntów Skarbu Państwa najczęściej na starostach.

Zgodnie z ustawą 1 stycznia 2019 r. doszło do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego „gruntów wykorzystywanych na cele mieszkaniowe” w prawo własności. Sprawa dotyczy tylko tych osób, które mają mieszkania lub domy zbudowane na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste[paywall]. W praktyce oznacza to, że właściciel mieszkania lub domu musiał co roku płacić podatek od nieruchomości i opłatę za użytkowanie wieczyste. W przypadku mieszkań spółdzielczych opłata za użytkowanie wieczyste była elementem opłat wnoszonych na konto spółdzielni.

Działki wykorzystywane na cele mieszkaniowe to takie, na których są budynki, a w których ponad połowa lokali to lokale mieszkalne. Czyli jeśli na działce stoi blok mieszkalny z 50 mieszkaniami i 49 lokalami użytkowymi, to użytkownicy wieczyści takiej parceli stali się z dniem 1 stycznia 2019 r. jej właścicielami.

Ogromny zysk

Zniesienie wieczystego użytkowania sprawia, że miliony Polaków stoją przed szansą wykupienia za kilkaset złotych gruntów, na których stoją ich domy i mieszkania. Trzeba tylko poczekać na urzędowe zaświadczenie o uwłaszczeniu, a po jego otrzymaniu szybko skorzystać z maksymalnej bonifikaty, w niektórych miastach nawet 98-procentowej.

Na zaświadczenia czeka jeszcze w całej Polsce 900 tys. osób. Do 29 lutego 2020 r. lokatorzy powinni zapłacić albo dotychczasową wysoką coroczną opłatę za użytkowanie gruntu albo dużo mniej za 20 lat z góry, przy wykorzystaniu maksymalnej bonifikaty. Jednak o nią może wnioskować tylko ktoś, kto ma w ręku zaświadczenie o uwłaszczeniu.

Zysk z tej operacji jest ogromny. Przykład przy 98-procentowej bonifikacie: gdyby mieszkaniec chciał płacić pełną stawkę przez 20 lat, w sumie wydałby 30 tys. zł. Wybierając opłatę z góry za cały ten okres, zaoszczędzi 29 tys. 400 złotych. A nawet więcej, bo właściciele gruntów mają prawo raz na trzy lata podnosić opłatę przekształceniową zgodnie z podawanym przez GUS wskaźnikiem zmian cen nieruchomości lub wskaźnikiem inflacji.