Data usunięcia obelisku walczących z UPA nie była przypadkowa?

Nie gasną emocje wokół obelisku przy drodze krajowej nr 28 w Birczy. Zdaniem krytyków, został on celowo usunięty w rocznicę „krwawej niedzieli”, aby ubliżyć walczącym. Radni gminni twierdzą natomiast, że w ten sposób oddano cześć poległym.

Obelisk został zabrany ze swojego miejsca 11 lipca. Władze gminy podkreślają, że zostanie poddany renowacji i wróci. Część mieszkańców wszczęła alarm, że został całkowicie usunięty. Oliwy do ognia dolał fakt, że stało się to w rocznicę „krwawej niedzieli” na Wołyniu.

– Prace przy tym obelisku mają na celu renowację tego obiektu – powiedział na ostatniej sesji rady gminy Bircza wójt Grzegorz Gągola. Podkreślił, że [paywall]zostanie też umieszczona nowa tablica, której treść będzie lepsza od wcześniejszej, bo wskaże, że chodzi o żołnierzy walczących z UPA. Dotychczasowy napis o „podziemiu reakcyjnym” był nieprecyzyjny i nic nie mówił osobom spoza Birczy. – Myślę, że wszystkim nam zależy, żeby prawda historyczna znalazła się na obelisku i każdy, kto przyjeżdża do Birczy wiedział dla kogo go postawiono – stwierdził.

J. Boki rezygnuje z tytułu zasłużonego dla gminy

Jeden z mieszkańców, Mariusz Drel, odczytał list od Jacka Bokiego z Elbląga, którego staraniem w tym mieście jednemu z rond nadano imię Obrońców Birczy. Został za to uhonorowany tytułem „Zasłużony dla Gminy Bircza”. Teraz przesłał list, w którym nazwał zniszczenie przez władze pomnika za „skandal i hańbę nie do zmycia nigdy”. Nazwał ten czyn „aktem kundlizmu”, a władze Birczy „małymi, tchórzliwymi i nikczemnymi ludźmi”. Zapowiedział również, że w świetle tych wydarzeń i takiego postępowania władz zrzeknie się tytułu „Zasłużony dla Gminy Bircza”.

– Po powrocie z urlopu odeślę władzom gminy Bircza dyplom honorowy i decyzję nadania mi tytułu „Zasłużony dla Gminy Bircza” wraz z listem uzasadniającym moją decyzję – potwierdził w rozmowie z naszą redakcją elblążanin. Stwierdził, że tłumaczenia władz gminy zupełnie go nie przekonują, a tezy zawarte w oświadczeniu radnych określił bezczelnymi (o oświadczeniu za chwilę).

Sołtys Birczy Bronisław Pankiewicz podkreślił, że ponownie zabrakło informacji o decyzjach władz gminy. Stwierdził, że gdyby na tablicy ogłoszeń znalazła się stosowna wiadomość o planowanych robotach, nie byłoby dzisiaj takiej dyskusji.

Podobnie wypowiedziała się jedna z mieszkanek. – To co robi obecny wójt i rada jest nie do pojęcia. Nie wolno tak robić bez powiadomienia nas. My mamy wiedzieć o tym, co będzie robione i dlaczego – mówiła wyraźnie poirytowana.

Trzeba przeprosić

Do sprawy odniósł się również Wojciech Bobowski, były przewodniczący rady gminy Bircza, a obecnie radny rady powiatu przemyskiego. Uznał, że w zaistniałej sytuacji należy jak najszybciej przeprowadzić remont obelisku oraz wystosować przeprosiny do mieszkańców, kresowian i osób stąd pochodzących. Wskazywał, że w treści takich przeprosin powinny znaleźć się słowa, że nie było niczyim celem uchybienie Dniu Pamięci Ofiar Ludobójstwa na Wołyniu.

Ocenił też, że w całym zamieszaniu jest „dużo naszej wspólnej winy”. Uzasadnił to tym, że na wielu uroczystościach patriotycznych dotyczących walk z bandami UPA, jest wiele osób pełniących funkcje, są uczniowie, ale mieszkańców jest „jak na lekarstwo”. – Jeżeli nie zmienimy tego, to być może potem znowu będzie jakieś ważne święto narodowe i ktoś przez nieuwagę uchybi godności tego święta – powiedział W. Bobowski.

Data nie była przypadkowa

Radni w czasie sesji nie zabierali głosu. Następnego dnia wydali natomiast oświadczenie w tej sprawie. „Protestujemy przeciwko zdobywaniu popularności, poklasku i splendoru na tragicznej i bohaterskiej lokalnej historii Birczy. Nigdy dotąd nie zdarzyło się, aby Rada Gminy wraz z Wójtem nie miała szczególnego stosunku do znaków, symboli i faktów historycznych dot. ziemi birczańskiej. Wszyscy, którym bliska jest sercu historia i pamięć o bohaterskich obrońcach Birczy winni być dumni i cieszyć się z rozpoczętego remontu i odnowy obelisku” – napisali.

Radni podkreślili, że obelisk nie został zniszczony, tylko przygotowany do remontu, „aby miejsce to mogło po wsze czasy godnie upamiętniać bohaterów, którzy oddali życie za ojczyznę”.

Zaznaczyli również, że data 11 lipca została wybrana nieprzypadkowo, ponieważ miał to być symbol i cześć pamięci poległych w „rzezi wołyńskiej”.