O tej zbrodni świat nigdy zapomnieć nie może. XVII Dni Pamięci o Ofiarach Holocaustu [ZDJĘCIA]

Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu został uchwalony przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 2005 r., by zachować pamięć o Żydach pomordowanych w czasie II wojny światowej. Pamięć tych ludzi, bestialsko zamordowanych przez Niemców w czasie Holocaustu, czczona jest także na Podkarpaciu, a uroczystości w kilku miastach i mniejszych miejscowościach trwały kilka dni.

80 lat temu – 27 stycznia 1945 r. armia sowiecka zajęła niemiecki obóz koncentracyjny Auschwitz-Birkenau, wyzwalając około 7 tys. więźniów. We wcześniejszych miesiącach Niemcy zacierali ślady ludobójstwa. Wymordowali Żydów z Sonderkommando (obsługa krematoriów i komór gazowych), likwidowali doły z ludzkimi prochami, palili akta, wysadzali krematoria. Ostatnie, krematorium V, zniszczyli w przeddzień wyzwolenia. Wywozili do Niemiec urządzenia techniczne z komór i pieców. Prawie 60 tys. więźniów zmusili do ewakuacji na zachód. W Marszu Śmierci w mroźnym styczniu 1945 r. zginęło co najmniej 15 tys. ludzi. W rocznicę wyzwolenia więźniów obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz-Birkenau na całym świecie obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu. Święto to zostało uchwalone przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 2005 r., by zachować pamięć o Żydach pomordowanych w czasie II wojny światowej.

Pamięć tych ludzi, bestialsko zamordowanych przez Niemców w czasie Holocaustu, czczona jest także na Podkarpaciu. Obchody są organizowane w kilkudziesięciu miastach i miejscowościach, m.in. w: Rzeszowie, Krośnie, Korczynie, Leżajsku, Wiśniowej, Tyczynie, Błażowej czy Sanoku. W naszym regionie w: Przemyślu, Jarosławiu czy Lubaczowie[paywall].

Przemyśl

Uroczystości w Przemyślu zorganizowane zostały przez Towarzystwo Przyjaciół Przemyśl i Regionu oraz urząd miejski. Odbyły się 29 stycznia br., tradycyjnie przy tablicy upamiętniającej pomordowanych Żydów z przemyskiego getta przy ulicy Kopernika 14.

Rozpoczęły się od symbolicznego odczytania przez: Jeffrey’a Cymblera (USA), biskupa pomocniczego archidiecezji przemyskiej Stanisława Jamrozka i prawosławnego kapelana wojskowego ks. protojereja płk. Jerzego Mokrauza wersów z Psalmu 121 z Księgi Psalmów Starego Testamentu:

• „Wznoszę swe oczy ku górom: skądże nadejdzie mi pomoc? Pomoc mi przyjdzie od Pana, co stworzył niebo i ziemię. On nie pozwoli zachwiać się twej nodze, ani się zdrzemnie Ten, który cię strzeże. Oto nie zdrzemnie się, ani nie zaśnie. Ten, który czuwa nad Izraelem (...)”.

– powiedział zastępca prezydenta Przemyśla Bartłomiej Barszczak.

Wśród gości uroczystości byli m.in. starosta przemyski Bożena Ryczan, członek Zarządu Województwa Podkarpackiego Anna Huk czy wicewojewoda podkarpacki Tomasz Lorenc. Obecni byli również m.in. przewodniczący Rady Miejskiej w Przemyślu Marcin Kowalski, przedstawiciele służb mundurowych, młodzież szkolna.

Kolejnym punktem obchodów była wspólna modlitwa na Cmentarzu Żydowskim przy ul. Słowackiego przed kamieniem upamiętniającym ofiary pomordowanych w czasie II wojny światowej w: Przemyślu, Grochowcach, Kuńkowcach, Birczy, Lubaczowie i Stalowej Woli.

Uroczystości zakończyło spotkanie w auli I Liceum Ogólnokształcącego im. Juliusza Słowackiego w Przemyślu, gdzie zebrani mieli okazję zobaczyli spektakl „Dzieci bez dzieciństwa” w wykonaniu grupy „Teatr bez granic” z Centrum Kulturalnego w Przemyślu. Scenariusz i reżyseria były dziełem Magdaleny Nuckowskiej. Zgromadzeni wysłuchali także wspomnień i opowieści rodzinnych gości zza oceanu: Sally Mizroch oraz z Jeffrey’a Cymblera „Galicyjskie korzenie ich rodzin i ich losy w okresie zagłady”.

Jarosław

Uroczystości w Jarosławiu odbyły się 28 stycznia br. Kwiaty i symboliczne znicze pod ścianą straceń złożyli m.in.: burmistrz Jarosławia Marcin Nazarewicz, starosta jarosławski Kamil Dziukiewicz wspólnie z etatowym członkiem zarządu powiatu Andrzejem Wyczawskim, prof. UR dr hab. Wacław Wierzbieniec czy delegacja I Liceum Ogólnokształcącego im. Mikołaja Kopernika w Jarosławiu.

Ważnym punktem uroczystości była konferencja popularno-naukowa w jarosławskim „Koperniku”, podczas której goście honorowi: Lili Haber, Cili, Erana i Ofira Yahalonowie z Izraela, Sally Mizroch, Jeffrey Cymbler i Paul Shapiro ze Stanów Zjednoczonych podzielili się przejmującymi wspomnieniami, natomiast dr hab. W. Wierzbieniec wygłosił esej historyczny „Co wiemy o jarosławskich Żydach?”