Przemyski kolektor sanitarny wyróżniony

Przemyski kolektor sanitarny i kościół pw. Wniebowzięcia NMP w Lutczy to dwa obiekty z Podkarpacia wyróżnione w ogólnopolskim konkursie. Pierwszy doceniony został w kategorii „architektura przemysłowa i zabytki techniki”, drugi w kategorii „architektura i konstrukcje drewniane”.

Konkurs pod hasłem „Zabytek Zadbany” organizowany jest od kilku lat przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Generalnego Konserwatora Zabytków, a realizowany przez Narodowy Instytut Dziedzictwa. W tegorocznej edycji wyróżnienia otrzymały dwa obiekty z terenu województwa podkarpackiego. Jednym z nich jest kolektor sanitarny w Przemyślu, będący po rewitalizacji fragmentem podziemnej trasy turystycznej w nadsańskim mieście. To jeden z najlepiej zachowanych tego typu obiektów w Polsce[paywall]. Zabytkowy kolektor sanitarny powstał prawdopodobnie w XVII wieku. Jego długość wynosiła 700 metrów. Prowadził od budynków kapituły łacińskiej, ulicą Katedralną, Asnyka, przez wschodnią część Rynku i ulicą Mostową aż do Sanu. Wyremontowany i oddany do użytku został ok. 100-metrowy fragment kamiennego kanału. Włączono go do przemyskiej podziemnej trasy turystycznej, w której skład wchodzą także kilkukondygnacyjne piwnice pod kamienicami na Rynku.

Pieniądze na zabytki

Wojewoda podkarpacki Ewa Leniart zatwierdziła listę dotacji przyznanych na prace remontowo-konserwatorskie przy zabytkowych obiektach w 2016 r. Do Podkarpackiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków wpłynęły łącznie 464 wnioski. Komisja konserwatorska pozytywnie zaopiniowała 336 z nich (192 zabytki nieruchome, 144 zabytki ruchome), przyznając dotacje na ogólną kwotę 9 mln 532 tys. zł.

Wśród zabytków ruchomych, na które przyznane zostały dotacje, przeważają oczywiście zabytki sakralne. Najwięcej pieniędzy otrzyma Przemyśl. Dojdzie m.in. do pełnej konserwacji zabytkowej ambony w kościele oo. Karmelitów Bosych, ołtarza głównego w kościele oo. Franciszkanów czy konserwacji i odsłonięcia polichromii w dawnym klasztorze oo. Dominikanów. Dotacje różnej wysokości otrzymały także świątynie w: Bachórcu, Birczy, Dubiecku, Dynowie, Gaci, Horyńcu-Zdroju, Jarosławiu, Jodłówce, Kańczudze, Michałówce, Prałkowcach, Przeworsku czy Rokietnicy. Prace konserwatorskie prowadzone będą także w kilku cerkwiach (m.in. w: Jarosławiu, Kowalówce, Leżachowie, Lubaczowie, Młynach, Zadąbrowiu i Zapałowie) oraz synagodze w Cieszanowie. Odnowionych zostanie kilkanaście zabytkowych nagrobków na cmentarzach w naszym regionie. Dotację na II etap prac otrzymała kamienica Orsettich i budynek I LO w Jarosławiu.

Jeśli chodzi o zabytki nieruchome, sporą dotację przyznano na rewaloryzację pałacu Humnickich w Birczy, wzmocnienie fundamentów i ścian korytarza podziemnego kaplicy w Arboretum w Bolestraszycach, dokończenie prac remontowo-konserwatorskich cerkwi w Kotowie, projekt zabezpieczenia baszty i prac zabezpieczających przy pozostałościach zespołu zamkowego w Pruchniku czy remont elewacji kamienicy przy ulicy Grottgera (dawna Kasa Chorych) w Przemyślu.