Podsumowanie XII Nadsańskich Spotkań Poetyckich

Ideą Nadsańskich Spotkań Poetyckich jest upowszechnianie poezji i prozy, integracja amatorskich środowisk twórczych oraz promowanie dorobku artystów należących do RSTK.

Wszystkie wydarzenia w ramach NSP są ogólnie dostępne i nieodpłatne, a impreza ma zasięg ogólnopolski.

Innym ważnym zadaniem NSP jest zachęcanie do czytania – szczególnie tych osób, które wcześniej nie interesowały się literaturą. W ramach poszukiwania nowych czytelników twórcy RSTK odwiedzają szkoły, placówki opiekuńcze czy ośrodki wsparcia.

Literatura może wzruszać, uczyć, bawić. Ta tworzona przez „lokalsów” ma jeszcze inne zalety – burzy przekonanie o tym, że pisanie zarezerwowane jest tylko dla nielicznych artystów z wielkiego świata, a ponadto teksty rodzimych twórców często odnoszą się do miejsc i zdarzeń z naszego podwórka.

Tego roku poeci Alicja Chruścicka, Alicja Wiarska oraz Bogusław Kilar odwiedzili Szkołę Podstawową nr 16, by podzielić się z młodzieżą swoimi wierszami. Tadeusz Tłuścik – poeta i akrobata (znany z anegdot na temat występów w cyrku) oraz przemyski bard Jerzy Markowicz (wykonujący covery znanych utworów, a także kompozycje własne do tekstów lokalnych poetów) gościli w Oddziale Dziennym Terapii Uzależnień od Alkoholu.

Wieczorne spotkanie wypełniła poezja Eli Galoch – laureatki kilkudziesięciu Ogólnopolskich i Międzynarodowych Konkursów Literackich, autorki siedmiu książek poetyckich, a także przewodniczącej jury tegorocznego konkursu poetyckiego „O Wstęgę Sanu”. Pomiędzy czytane przez autorkę wiersze wplecione zostały utwory muzyki dawnej, którą na lutni wykonała przemyślanka Weronika Birnbach-Szewczyk. Zwieńczeniem spotkania były konsultacje poetyckie – rozmowy m.in. na temat warsztatu poetyckiego, środków wyrazu stosowanych w poezji, błędów kompozycyjnych.

Konkursy literackie mają na celu zachęcanie osób amatorsko zajmujących się pisaniem wierszy czy opowiadań do pokazania ich światu  i pozyskania pierwszych czytelników. Wartością dodaną konkursów organizowanych przez RSTK jest promocja Przemyśla.

W drugim dniu NSP w Przemyskim Centrum Kultury i Nauki „Zamek” odbyła się gala wręczenia nagród laureatom konkursów – IX Ogólnopolskiego Konkursu Poetyckiego „O Wstęgę Sanu” oraz IV Ogólnopolskiego Konkursu Prozatorskiego „Brama Przemyska” (współorganizowanego z Przemyską Biblioteką Publiczną im. Ignacego Krasickiego). Wchodzących na galę gości w foyer teatralnym przywitały prace składające się na towarzyszącą wydarzeniu wystawę fotografii Izabelli Kołeczek-Woszczyny i Zdzisława Czerneckiego.

Uroczysta gala pokonkursowa (prowadzona przez Marię Gibałę i Mieczysława Szabagę) była nie tylko okazją do uhonorowania autorów najlepszych prac, ale także do podziękowania wszystkim uczestnikom i złożenia życzeń, by pasja twórcza przynosiła im satysfakcję i sukcesy. Jurorzy podkreślają, że z roku na rok konkursy przyciągają coraz większą liczbę uczestników, a wysoki poziom prac oraz kreatywne podejście do opisywanych tematów sprawia, że wybór laureatów staje się coraz trudniejszy.

Nagrodzone teksty zostały opublikowane w antologiach pokonkursowych: „W złotym oddechu słońca” z wierszami oraz „Godzina przed świtem” z opowiadaniami.

Ukoronowaniem wieczoru był koncert przemyskiej Grupy NaGape, która zaprosiła słuchaczy w podróż… na gapę. Przemierzając z muzykami drogę, na której drogowskazami były refleksyjne teksty, mówiące o tym, co w życiu naprawdę ważne, widzowie mogli zweryfikować, czy w zmaganiach z szarą rzeczywistością nie pobłądzili na manowcach. Przewodnikiem w tej podróży była Kornelia Stasiła, która uzupełniała warstwę muzyczną koncertu skłaniającymi do przemyśleń, autorskimi przerywnikami słownymi.

W koncercie „Ma się pod jesień” Grupa NaGape wystąpiła w składzie: Victoria Gaweł – wokal, Darek Gierczak – bas, Marcin Zwonarz – instrumenty perkusyjne, Janusz Rajtmajer – gitara akustyczna, Adam Hajduk – gitara klasyczna, kompozycje, teksty.

Dzień III

Program trzeciego dnia NSP wypełniły wykłady dr Małgorzaty Wilguckiej pt. „Apokalipsa spełniona. Życie i twórczość Stanisława Grochowiaka” oraz dr Bernardyny Banaś pt. „Ksiądz Paradoks »z sercem nie do pary« czyli Jan Twardowski w dyskursie literaturoznawczym”.

Pomiędzy wykładami wystąpiła młoda artystka z Krosna Emilia Winiarska w programie, na który złożyły się znane utwory muzyki rozrywkowej oraz jej autorskie kompozycje, do których akompaniowała sobie na fortepianie.

Emilia z muzyką związana jest od dzieciństwa. Gra na fortepianie i gitarze, śpiewa i komponuje, pisze wiersze i teksty do piosenek, które wykonuje. W dorobku ma płytę „Barwy życia”, a także tomik „Początek pośród końców”, z którego przeczytała kilka wierszy.

W ubiegłym roku RSTK w Przemyślu świętowało jubileusz czterdziestolecia działalności. Jedną z założycielek stowarzyszenia była Rita Legumina-Dwernicka (1945 – 2026). Pisała wiersze, eseje i opowiadania, tworzyła grafiki, malowała obrazy, rysowała. Była laureatką wielu konkursów literackich, wydała kilkadziesiąt książek poetyckich, wielokrotnie odznaczano ją medalami państwowymi, w tym Medalem Zasłużony Kulturze „Gloria Artis”, nadawanym przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Zależało jej, by osoby piszące z regionu Przemyśla utworzyły stowarzyszenie, by dzielić się doświadczeniami, motywować do pisania, wydawać i promować swą twórczość wśród mieszkańców. We wspomnieniach osób, które działały z nią w początkach RSTK, jawi się jako kobieta o niespożytej energii, życzliwa i pomysłowa.

Wieczór „Rita Dwernicka PRO MEMORIA” wypełniły jej wiersze czytane przez Alicję Chruścicką, Marię Gibałę, Ewę Nuckowską-Semko, Teresę Parynę, Wacławę Szychulską, Mieczysława Szabagę, Tadeusza Tłuścika, którzy podzielili się także wspomnieniami o koleżance.

Muzycznie wspomnienia ubarwiła Małgorzata Stankiewicz, wykonując utwory do tekstów Rity Dwernickiej z własnymi aranżacjami. Towarzyszył jej mąż Witold.

Program XII Nadsańskich Spotkań Poetyckich był bogaty i zróżnicowany pod względem tematycznym, co daje nadzieję, że każdy z uczestników znalazł w programie coś ciekawego.

Joanna Lorenowicz

Patroni i sponsorzy

Wydarzenie zostało objęte patronatem prezydenta Przemyśla Wojciecha Bakuna. Wsparcia udzieliły również lokalne instytucje związane z upowszechnianiem kultury: Przemyska Biblioteka Publiczna im. Ignacego Krasickiego, Przemyskie Centrum Kultury i Nauki „Zamek” oraz Centrum Kulturalne w Przemyślu.

Nagrody finansowe ufundowali: prezydent Wojciech Bakun, radna Sejmiku Województwa Podkarpackiego Sabina Południak, Ewa Sawicka – wiceprzewodnicząca Rady Miejskiej w Przemyślu, Przemyska Biblioteka Publiczna – dyrektor Maciej Waltoś, prezes PWiK Przemysław Hyczkiewicz, dyrektor firmy Montel Janusz Bator, pisarka Joanna Lorenowicz – Niepełna Literatka – RSTK Przemyśl.

Książki oraz zestawy upominkowe ufundowali: prezydent Przemyśla Wojciech Bakun, starosta powiatu przemyskiego Bożena Ryczan, radna Sejmiku Województwa Podkarpackiego Sabina Południak, dyrektor Oddziału Alior Bank w Przemyślu Elżbieta Motyl, Marzena Walicka – ikonopisarka – RSTK Przemyśl. Miody szlachetne podarował Jerzy Krużel – „Pasieka pod gruszą”.