Roztocze szuka swojej drogi. Co zrobić, żeby zarabiać na turystyce?

Roztocze to piękna i w dalszym ciągu nieodkryta kraina. Czy taką ma pozostać, czy raczej powinna inwestować w rozwój infrastruktury? Co sprawi, że turyści zaczną do niej przyjeżdżać, a mieszkańcy na tym zarabiać?

Powiat lubaczowskie niewątpliwie ma co zaoferować turystom. Wyjątkowa przyroda, wiele zabytków, ale też imprezy poświęcone kulturze regionalnej, jak np. Jarmark Galicyjski w Narolu oraz masowej, jak choćby Cieszanów Rock Festiwal. Na Roztoczu wschodnim czeka ok. 1600 miejsc noclegowych: 1200 w hotelach i 400 w gospodarstwach agroturystycznych. Najwięcej w gminach Narol i Horyniec-Zdrój.

Wodę można pić prosto z rzeki

Dr Marek Wiśniewski, wykładowca akademicki i regionalista z ziemi lubaczowskiej: – Na niewielkim obszarze mamy ponad sto źródeł krystalicznie czystej wody, przefiltrowanej przez liczne warstwy geologiczne. Gdy oprowadzam grupy, to często mówię: kanapki weźcie, ale wody niekoniecznie. Wodę mamy czystą – opowiada.

Na Tanwi znajduje się atrakcja wyjątkowa na skalę europejską[paywall] – naturalne progi skalne, nazywane szypotami. Wśród kolejnych walorów, dr Wiśniewski wymienia: zabytkowe obiekty sakralne, krzyże bruśnieńskie i drzeworyty płazowskie, linię Mołotowa, ogromne obszary leśne i uzdrowiskowy charakter Horyńca-Zdroju z borowiną. – To tylko niektóre atuty. Mało który region Polski może pochwalić się tak wspaniałą przyrodą, geologią i rzeźbą terenu i niezwykłym klimatem – mówi. – Mamy tu specyficzny mikroklimat, który powoduje, że na tym terenie jest najwięcej w Polsce dni słonecznych w roku. Mimo to średnia opadów jest taka sama, ponieważ opady są obfitsze – wskazuje.

Turystyka w służbie mieszkańcom

Dyrektor Muzeum Kresów w Lubaczowie Stanisław Makara zaznacza, że budowanie dróg nie wystarczy. – Co z tego, że będzie droga, jeżeli nie będzie, dokąd nią dojechać, jeżeli zabytki będą zrujnowane i nie będzie można ich zwiedzać. Architektura przyciągnie turystów, jeśli będzie zadbana – mówi.
Dla W. Kapla rozwój turystyki ma służyć mieszkańcom. – Żeby stąd nie wyjeżdżali, ale tutaj tworzyli miejsca pracy poprzez różne inicjatywy, które mogą zaistnieć – mówi. – Jeśli zaoferujemy tylko przyrodę, to turysta przejedzie, może zostawi trochę śmieci i na tym się skończy. Natomiast nam zależy, żeby z tego mogli żyć miejscowi ludzie – potwierdza S. Woś.

Roztocze potrzebuje komunikacji

Łukasz Wilczyński z Planet PR pracował m.in. przy promocji kompleksu turystycznego w Bałtowie oraz województwa świętokrzyskiego, jest współautorem strategii Tras Rowerowych Polski Wschodniej. W naszej rozmowie nie chce używać słowa „promocja”. Woli „komunikacja”. – Promocja polega na przekazie jednostronnym, a Roztocze potrzebuje komunikacji, czyli dwustronności. Trzeba ludzi się zapytać, czego chcą – radzi.
Jego zdaniem należy wykorzystać wyjątkowość przyrody Roztocza. – To jest genialne miejsce, które nie powinno być skalane turystyką masową – uważa. – Nie trzeba wcale znakować szlaków, budować ścieżek rowerowych. Są tu krzyże bruśnieńskie, które mogą służyć jako naturalne wyznaczniki tras. Turysta chce odkryć to, co jest przed nim jeszcze zakryte – mówi.
Zauważa, że Świętokrzyskie do dzisiaj używa hasła „Przyjedź na weekend”. – Ono działa, dlatego, że człowiek przyjeżdża na weekend, ale mu mało. Trzeba zacząć od małych kroków – uważa Ł. Wilczyński.