Zadbaj o zdrowie stóp Twojego dziecka. Czym jest Trójpłaszczyznowa Manualna Terapia Stóp?

Małe stópki to duża odpowiedzialność. Płaskostopie, koślawość, szpotawość – przybywa dzieci z wadami postawy. Rodzic powinien być czujny, aby jak najwcześniej wychwycić ewentualne nieprawidłowości. Jak reagować?

O tym, czym jest Trójpłaszczyznowa Manualna Terapia Stóp (TMTS) opowiada Joanna Łach z Centrum Rehabilitacji przy ul. Jasińskiego 2a w Przemyślu.

Trójpłaszczyznowa Manualna Terapia Stóp – o jakie 3 płaszczyzny chodzi?

– Metoda oddziaływuje na trzy wymiary: funkcjonalną długość, szerokość oraz wysokość stopy, stąd jej nazwa. To terapia neurofizjologiczna, która uwzględnia fizjologiczny rozwój stóp malca w pierwszym roku jego życia. Jest podstawą do wczesnego wykrywania i leczenia ich nieprawidłowego ustawienia.

Co ocenia i jak się odbywa diagnostyka malucha?

– Podczas badania fizjoterapeuta ocenia kończyny dolne pod względem ewentualnych przykurczy tkanek miękkich, a także ogólny rozwój motoryczny niemowlaka. Badaniu poddane są wszystkie stawy kończyn dolnych w pozycji leżenia na plecach, na brzuchu, a u większych dzieci w siadzie czy w pozycji stojącej. Nieodłącznym elementem badania starszaków jest także ocena chodu.

W terapii stóp stosuje się charakterystyczne chwyty diagnostyczne. Na czym to polega?

– Terapeuta poprzez zastosowanie chwytów diagnostycznych ocenia poszczególną wadę i dostosowuje terapię. Terapia polega w szczególności na rozciąganiu przykurczonych struktur, wprowadzeniu elementów terapii manualnej oraz późniejszym utrwalaniu efektu terapeutycznego poprzez odpowiednio dobrany sposób bandażowania stóp elastycznym, niekrepującym ruchów bandażem.

Właśnie, terapia manualna wzmocniona jest poprzez funkcjonalne bandażowanie. Jak się to odbywa i jak długo trwa?

– Funkcjonalny oznacza, że bandaż jest zakładany po terapii i działa korygująco przeciw wadzie stopy bez unieruchamiania innych stawów nogi. Dzięki temu dziecko może relatywnie swobodnie poruszać się w jego genetycznie uwarunkowanym schemacie ruchu. Po każdej terapii za pomocą bandaża utrwala się nowo osiągniętą korekcję. Najmniejsi pacjenci bandaż noszą całą dobę, większe dzieci głównie w nocy. Fizjoterapeuta udziela dokładnego instruktażu rodzicom, aby sami mogli w domu zakładać dziecku bandaż.

Jakie działania rodzice mogą podejmować w domu?

– To rodzice w głównej mierze będą odpowiedzialni za proces terapeutyczny. Po dokładnym zbadaniu i zlokalizowaniu problemu u dziecka, fizjoterapeuta dobiera odpowiednie ćwiczenia i uczy rodziców wykonywania ich w domu. Dobór działań uzależniony jest od umiejscowienia przykurczonych tkanek miękkich, które oddziaływują negatywnie na ułożenie kończyny dolnej. Ćwiczenia w domu powinny się odbywać minimum 2 razy dziennie.

Ile trwa terapia? Jaki jest jej efekt?

– Terapia dedykowana jest dzieciom w wieku od 3 miesiąca do 6 lat, ale najlepiej działa wśród noworodków i niemowlaków. Efekty zauważalne są już po pierwszej wizycie. Im wcześniej zostanie wprowadzona terapia, zależnie od wady stopy i jej nasilenia, tym lepszych i szybszych efektów można się spodziewać.

Dlaczego podjęcie terapii jest ważne? Do czego mogą prowadzić zaniedbania?

– Stopa w naszym organizmie pełni funkcję podporo-nośną oraz lokomocyjną. Niezdiagnozowane oraz nieleczone nieprawidłowości w jej strukturze mają negatywny wpływ na postawę dziecka, a w późniejszym etapie na wzorzec chodu. Technika ćwiczeń i bandażowania jest bardzo prosta do opanowania, a zastosowanie tej metody w wielu przypadkach pozwala uniknąć interwencji chirurgicznych czy unieruchamiania nóg w szynach, gipsach.

TMTS ma zastosowanie w przypadku następujących wad:

– stopa: płasko-koślawa, sierpowata, końska, końsko-szpotawa, piętowa,

– ograniczenia w obrębie stawów biodrowych,

– kombinacje powyższych problemów.