„Niech Przemyśl ma też coś z Pompejów”. Czy odbudowa przemyskiego ratusza jest możliwa?

O przemyskim ratuszu pisaliśmy już niejednokrotnie. Jego historia i cała akcja renowacyjna budzi w wielu zachwyt, w wielu niepokój. Niektórych, tak jak pana Andrzeja Kazimierza, motywuje do walki o odbudowanie obiektu. Czy w ogóle byłoby to możliwe? Ile funduszy by pochłonęło i czy znaleźliby się zwolennicy tego pomysłu? Próbowałam to ustalić.

– Mamy wielu przyjaciół Przemyśla. Są dofinansowania unijne. I w Rynku można byłoby postawić wielką skarbonkę. Z pewnością zwiedzający dołożyliby swoją cegiełkę, by ubogacić nasze miasto o ten jakże istotny budynek – podkreśla pan Andrzej. 

– Nie chcę orderów, nie przypisuję sobie zasług, ale wiem, że upór i dążenie do celu prędzej czy później popłacają. To nie jest pierwsza rzecz, o której realizację zabiegam i na której mi zależy – mówi.

Co na to inni mieszkańcy i sympatycy miasta? „ Panie Prezydencie, proszę odbudować Ratusz. Pomożemy”­– można wyczytać w komentarzach pod niemal każdą publikacją na ten temat. „Jestem za odbudową ratusza”, „Przemyśl to perełka, a jeżeli go tak traktujemy, to należy[paywall] zrobić wszystko, aby odbudować ratusz” – dodają inni czytelnicy. 

„Uważam, że historyczne budowle powinny być odbudowane i świadczyć o przeszłości i świetności miasta”, „Myślę, że należy odbudować cały ratusz, w pierwotnym wyglądzie”, „Taki wspaniały obiekt winno się odbudować bez mrugnięcia okiem” – podkreślają inni. 

Zdania jak zawsze są podzielone

Jest też inna grupa. „Mieliśmy piękny, unikatowy rynek i taki niech będzie dalej. Mamy XXI wiek a nie średniowiecze. I po co nam następny budynek na środku rynku? Przypominam, że rynek ma służyć mieszkańcom i turystom” – zauważa mieszkaniec nadsańskiego grodu.

„Odbudowa ratusza to olbrzymia inwestycja i w tych czasach raczej niemożliwa!”– dodaje inny. „Po co odbudowywać coś, co naprawdę nie wiemy, jak wyglądało?” – pyta kolejny.

Trzecia opcja jest czymś pomiędzy. „Rynek obecnie zyskuje wizualnie na rozmiarze, co jest dużym atutem. Koniecznie wyeksponować należy obrys ratusza jakimś kamieniem i ładnie opisać jego historię, być może z wirtualną wizualizacją w kiosku multimedialnym w miejscu ratusza (w kilku językach i z fonią). Drzewa nowe tak, ale wkomponowane w projekt kamieniarski” – podsuwa gotowe rozwiązanie jeden z przemyślan.

„Ratusza nie odbudowywać. Zarysy fundamentów wkomponować w bruk rynku, tak jak to zrobiono z zarysem bramy miejskiej na placu Na Bramie” – zgadza się z nim kolejny. „Ani tak, ani siak. Nie dogodzi wszystkim...” – krótko komentuje inny. 

Co na konserwator? Co Prezydent?

W. Wołczyk z Biura Prezydenta W. Bakuna mówi jasno – Badania archeologiczne, które właśnie się kończą się na przemyskim Rynku, rozpaliły wyobraźnię chyba wszystkich mieszkańców. Dzięki nim zyskaliśmy ogromną wiedzę na temat rozebranego na początku XIX wieku Ratusza miejskiego. To nadal jednak wiedza zbyt mała, aby pokusić się o jego odtworzenie, realizacja takiego pomysłu musiałaby bazować bardziej na przypuszczeniach, niż rzetelnej wiedzy. Brak nam wiedzy nie tylko o zewnętrznym wyglądzie Ratusza, jego detalach architektonicznych, ale także o wnętrzu budynku. Odbudowa, wiązałaby się z bardzo pogłębionymi i kosztownymi analizami naukowymi, a sama inwestycja z pewnością należałaby do niesamowicie kosztownych.

Podkarpacki Wojewódzki Konserwator Zabytków B. Kot potwierdza– dotychczasowe uzgodnienia inwestycji pn. „Przebudowa północno-wschodniej części rynku Starego Miasta w Przemyślu”, w ramach zadania „Podziemna Trasa Turystyczna w Przemyślu” (...), nie przewidują odbudowy ratusza.

Podsumowując, każdy ma własne zdanie. Jak zawsze. Lecz ratusza w Przemyślu raczej już nie będzie. Na pewno nie będzie on odbudowywany na podstawach tego sprzed wieków.