„Praktykuj w dostępności” – o terapii, która otwiera świat

Materiał przygotowany dla prasy.

W poniedziałek, 27 października 2025 roku w sali widowiskowej Wojewódzkiego Domu Kultury w Rzeszowie odbyła się konferencja „Praktykuj w dostępności”, zorganizowana w ramach IV Podkarpackiego Festiwalu Osób Wyjątkowych. Wydarzenie to wpisywało się w obchody Światowego Dnia Terapii Zajęciowej, stanowiąc przestrzeń do wymiany doświadczeń, inspiracji i dobrych praktyk w zakresie wspierania osób z niepełnosprawnościami.Wśród uczestników konferencji nie zabrakło przedstawicieli Warsztatu Terapii Zajęciowej Caritas w Leżajsku, którzy od lat aktywnie promują ideę terapii zajęciowej i integracji społecznej. Ich udział był nie tylko symboliczny, ale także twórczy – otworzył spotkanie występem artystycznym, który wzbudził ogromne emocje publiczności.

Sztuka, która porusza i łączy

Konferencję rozpoczęło przedstawienie teatralne pt.: „Zmrok. Ostatnie ukąszenie”, przygotowane przez grupę teatralną „Pozytywka” działającą przy WTZ Caritas w Leżajsku. Spektakl zachwycił zarówno grą aktorską, jak i dopracowaną charakteryzacją oraz scenografią. Uczestnicy pokazali, że twórczość artystyczna jest nie tylko formą ekspresji, ale również skuteczną terapią – rozwijającą emocje, współpracę, samodyscyplinę i poczucie sprawczości.Teatr w terapii zajęciowej to przestrzeń, w której każda osoba może odnaleźć siebie – bez oceniania, w atmosferze zrozumienia i wsparcia. Dla uczestników WTZ to także okazja, by wyjść do ludzi, zaprezentować swoje talenty i przełamać bariery komunikacyjne.

Praktykuj w dostępności – czyli o mocy komunikacji

Kolejne punkty konferencji poświęcone były komunikacji alternatywnej i wspomagającej (AAC) – narzędziom i metodom, które umożliwiają osobom niemówiącym lub mającym trudności w porozumiewaniu się, wyrażanie swoich potrzeb, emocji i myśli.Prelegenci podkreślali, że AAC to nie tylko technologia, symbole czy gesty. To przede wszystkim most do samodzielności i relacji międzyludzkich. Dzięki odpowiednim metodom komunikacyjnym, osoby z niepełnosprawnościami mogą aktywniej uczestniczyć w życiu społecznym, rozwijać swoje zainteresowania i podejmować decyzje dotyczące własnego życia.

W panelu dyskusyjnym, wystąpiła m.in. Pani Patrycja Tomczyk, terapeutka z WTZ Caritas w Leżajsku, która zaprezentowała praktyczne zastosowanie komunikacji wspomagającej w pracy z uczestnikami warsztatu. Na przykładzie użytkownika aplikacji „Mówik” opowiedziała, jak tego rodzaju narzędzia wpływają na jakość życia osób z trudnościami komunikacyjnymi. Umożliwiają im bowiem wyrażenie siebie – swoich emocji, opinii i potrzeb – co przekłada się na większe poczucie niezależności i pewności siebie.

Terapia zajęciowa – codzienność, która ma sens

Obchody Światowego Dnia Terapii Zajęciowej, przypadającego właśnie 27 października, to doskonała okazja, by przypomnieć, czym w istocie jest ta dziedzina.Terapia zajęciowa to forma rehabilitacji, która poprzez odpowiednio dobrane zajęcia – artystyczne, manualne, edukacyjne czy społeczne – pomaga osobom z niepełnosprawnościami odzyskać lub rozwijać sprawność, samodzielność i poczucie własnej wartości. Celem terapii nie jest wyłącznie usprawnienie fizyczne, ale również wsparcie psychiczne i społeczne. Dzięki zaangażowaniu terapeutów zajęciowych pracujących w różnego rodzaju placówkach,osoby z niepełnosprawnością uczą się planowania dnia, współpracy w grupie, rozwiązywania problemów, a także odkrywają swoje pasje i talenty. To praca wymagająca ogromnej empatii, cierpliwości i kreatywności – a jej efekty widać każdego dnia, w uśmiechach i postępach podopiecznych.

Dlaczego terapia zajęciowa jest tak potrzebna?

Współczesny świat coraz częściej mówi o inkluzji i równości szans. Terapia zajęciowa jest praktycznym wymiarem tych idei – daje narzędzia do uczestnictwa, a nie wykluczenia. Dla wielu osób z niepełnosprawnościami to właśnie warsztaty terapii zajęciowej, środowiskowe domy samopomocy, domy pomocy społecznej, itp. stają się miejscem rozwoju i poczucia przynależności.Poprzez działania artystyczne, techniczne, edukacyjne czy kulinarne realizowane w różnego rodzaju placówkach przemyskiej Caritas, uczestnicy uczą się, że każdy ma swoją wartość i potencjał. Terapeuci towarzyszą im w tej drodze – motywują, wspierają, ale też stawiają wyzwania, które budują pewność siebie i przygotowują do samodzielności w codziennym życiu.

Z okazji Światowego Dnia Terapii Zajęciowej, wszystkim terapeutom należą się słowa uznania za codzienną wytrwałość, cierpliwość i serce, jakie wkładają w swoją pracę. Dzięki nim podopieczni różnego rodzaju placówek, mają szansę nie tylko rozwijać umiejętności, ale też wierzyć, że ich głos – dosłownie i w przenośni – naprawdę się liczy.

Osoby chętne do włączenia się w dzieła przemyskiej Caritas prosimy o wsparcie (numer konta: PEKAO S. A. I O. Przemyśl 33 1240 2568 1111 0000 3629 7045). Za każdy dar serca wyrażamy słowa wdzięczności. 

Ks. dr Paweł Konieczny – Zastępca Dyrektora Caritas Archidiecezji Przemyskiej