„Zdążyć przed Panem Bogiem”, czyli o tym, jak wygrać z czasem, gdy wystąpią pierwsze objawy udaru

Światowy Dzień Udaru Mózgu został ustanowiony w 2006 roku przez Światową Organizację Udaru Mózgu, w celu zwiększenia społecznej świadomości na temat tego, jak groźną chorobą jest udar – trzecia, po chorobach serca i nowotworach, przyczyna śmierci Polaków po 40 roku życia.

29 października już od 16 lat jest dniem, w którym ludzie na całym świecie są uświadamiani o skali zachorowalności, przyczynach, objawach i skutkach udaru mózgu. To też dzień, w którym mogą się skupić na metodach zapobiegania mu i leczenia jego skutków.

Co zwiększa ryzyko udaru?

Udar występuje nagle. W jednej chwili naraża nas na utratę sprawności, samodzielności i umiejętności komunikacyjnych. Z pewnością w zapobieganiu mu nie pomaga otyłość, zła dieta, brak aktywności fizycznej, nadużywanie alkoholu czy palenie papierosów. Bezpośredni związek z ryzykiem udaru mają też choroby układu sercowo-naczyniowego, tj. nadciśnienie tętnicze, migotanie przedsionków, choroba niedokrwienna serca. Udar to nie tylko problem natury medycznej i społecznej. To też kwestie ekonomiczne związane z rekonwalescencją, a nierzadko z potrzebą codziennej opieki nad chorym. Tak ważna jest zatem błyskawiczna reakcja. Im szybciej od wystąpienia pierwszych symptomów zostanie podjęte leczenie, tym większa szansa na wyzdrowienie i uniknięcie poważnych konsekwencji choroby.

Jak rozpoznać udar mózgu?

Najprostszy sposób to zapamiętanie 4 symptomów: usta wykrzywione, dłoń opadnięta, artykulacja utrudniona, rozmazane widzenie. Zauważając je, można też poprosić chorego o wystawienie języka. W niektórych przypadkach będzie on wysunięty tylko w jedną stronę i będzie to oznaczało, że udar właśnie występuje.

Co robić, gdy zauważymy te objawy?

Jeśli dotyczą nas samych – przede wszystkim zachowajmy spokój i natychmiast zadzwońmy pod numer alarmowy 112, podając adres zdarzenia i objawy. Gdy zauważymy udar u innej osoby, również niezwłocznie wezwijmy służby ratownictwa medycznego, ułóżmy chorego w pozycji leżącej z tułowiem uniesionym 30/40 cm, bądź w razie jego nieprzytomności – w pozycji bocznej bezpiecznej. Nie należy mu podawać żadnych leków, jedzenia ani picia. Wskazane jest, by zostać z poszkodowanym do czasu przybycia ratowników.