30 lat na drabinie

Clou wystawy jest to, że swoje prace (malarstwo, kolaż i plakat) pokazuje sześciu artystów, którzy trzydzieści lat temu stworzyli grupę twórczą. Wtedy absolwenci szkół artystycznych, dzisiaj profesorowie i uznani artyści z dużym dorobkiem. Pewnie dlatego na wernisażu było trochę kombatanctwa, w dobrym tego słowa znaczeniu. Nawet w pewnym momencie Marek Olszyński zażartował, rzucając hasło „sztandar wyprowadzić”. Czyżby koniec grupy po trzydziestu latach? Czy w takiej formule jest ona jeszcze potrzebna? Dzisiaj każdy z tych artystów ma już własną, wypracowaną drogę twórczą, sukcesy, uznanie, pozycję. Wystawa z okazji jubileuszu trzydziestolecia jest okazją do zobaczenia, co robią dzisiaj.

O genezie powstania grupy „Na drabinie” opowiada profesor Antoni Nikiel

– Lata dziewięćdziesiąte były bardzo burzliwe. Byliśmy młodzi, po studiach. W Polsce rodziła się niesamowita nadzieja, że będzie nam lepiej w przestrzeniach życia społecznego, ale było ciężko. Naszym marzeniem było stworzyć w Rzeszowie mocne środowisko plastyczne. Nie myśleliśmy o sobie. Myśleliśmy o szerokim, profesjonalnym rynku artystycznym, zwłaszcza, jeżeli chodzi o sztuki wizualne. W Rzeszowie funkcjonowało kilkunastu artystów, świetnych malarzy, ale nam się wydawało, że to trochę mało, a poza tym byli to przedstawiciele naszego, polskiego koloryzmu, natomiast każdy z nas miał inną koncepcję na rozumienie sztuki. Byliśmy świeżo po studiach, na których szukaliśmy swojej autentyczności, twórczej wolności. Jesteśmy z pokolenia stanu wojennego, więc rewolucyjność gdzieś głęboko w nas tkwiła. Chcieliśmy zmieniać świat, zmieniać sztukę, a w pojedynkę było bardzo trudno. Wtedy poza żonami i dziećmi mieliśmy tylko sztukę. Potrzebna była grupa ludzi młodych, którzy podobnie myślą i w podobny sposób podchodzą do życia i do sztuki. Tak powstała grupa artystyczna „Na drabinie”, którą tworzyli: Janek Ferenc, Mariusz Kościuk, Krzysztof Motyka, Antoni Nikiel, Marek Pokrywka, Bogdan Bartuś, Waldek Kordiaczny, Marek Olszyński i ja. Udało się nam pokazywać swoją twórczość. Nie tylko w Rzeszowie. Mieliśmy dwukrotnie wystawy w Warszawie, potem w Wiedniu. Myślę, że wtedy dla młodych artystów zorganizowanie wystawy byłoby bardzo trudne. To, co robiliśmy w rzeszowskim środowisku, nie zawsze było akceptowane. Pierwsza recenzja po wystawie w Teatrze Siemaszkowej była wręcz okrutna. Wtedy padło określenie, że jesteśmy postkomunistami artystycznymi. Musieliśmy szukać niszy, gdzie bylibyśmy zrozumiani i gdzie moglibyśmy podtrzymywać ogień naszej twórczości. Z biegiem czasu zaczęło się to profesjonalizować. Uczestniczyliśmy w tworzeniu wydziału sztuki na Uniwersytecie Rzeszowskim. Udało się nam wychować całą gromadę zdolnych absolwentów i efekty widać na corocznych przeglądach sztuki, a my tworzymy nadal, tyle że każdy na własny rachunek.

J.S

Wernisaż wystawy „Na drabinie”.