Naturalne pogodynki. Poznaj rośliny, które przepowiadają pogodę

Czy wiesz, że niektóre gatunki roślin są szczególnie wrażliwe na zmieniające się warunki atmosferyczne? Nadchodzące załamanie się pogody sygnalizują niekiedy ze sporym wyprzedzeniem. Zwróć na nie uwagę, kiedy wybierzesz się w plener. Obserwacja przyrody, to frajda nie tylko dla maluchów!

Zamykanie i otwieranie kielichów kwiatowych, zwijanie liści, wydzielanie intensywniejszego niż zwykle zapachu, to zachowania przedstawicieli królestwa flory, dzięki którym możemy w pewnym stopniu prognozować nadchodzącą pogodę. Na co zwracać uwagę?

Słońce czy deszcz?

Jeśli zastanawiasz się, czy dzień będzie pogodny, to o poranku sprawdź, jak zachowują się: kurzyślad polny, gwiazdnica pospolita, nagietek lekarski, malwa ogrodowa oraz wilec. Jeśli ich kwiaty są otwarte możesz się spodziewać pięknej pogody, jeśli nie – na wszelki wypadek weź ze sobą parasol. Prognozę na następny dzień zapewni rozchodnik –gdy wieczorem jego kwiaty pozostają rozchylone i nie zamykają się na noc, to nadchodzący poranek może być dżdżysty. Spacerując, przyglądaj się zielonym częściom roślinności – liście koniczyny, malwy, nagietka, szczawiku zajęczego się zwijają, a stokrotki nachylają się ku ziemi już na kilka godzin przed pierwszą kroplą deszczu. Prawdziwą rekordzistką w tej kategorii jest jednak występująca powszechnie w naszym kraju paproć orlica pospolita. Zmianę aury potrafi zasygnalizować nawet dwa dni wcześniej! Gdy roślina wyczuwa nadchodzące opady, jej liście skręcają się ku górze; skręcone ku dołowi zwiastują natomiast piękną pogodę. Podobnie na zmianę pogody reagują niektóre iglaki – m.in. jodły, modrzewie i świerki. W czasie upałów wyciągają swe gałęzie ku niebu. Gdy zanosi się na deszcz – zwieszają je kuziemi.

Zapach, łzy i szyszki

Dobrą wskazówką może być również zapach wydzielany przez rośliny. Niektóre gatunki, gdy zanosi się na deszcz, zaczynają wydzielać woń intensywniejszą niż zwykle. To m.in.: miłek wiosenny, nostrzyk lekarski, robinia akacjowa, porzeczka, wiciokrzew. U innych przed nadchodzącymi opadami na liściach pojawiają się kropelki płynu – to mieszanina wody i soli mineralnych, której pozbywają się w odpowiedzi na zwiększoną wilgotność powietrza oraz zmiany ciśnienia. To intrygujące zjawisko potocznie zwane „płaczem roślin”, a fachowo – gutacją, zaobserwujemy m.in. u wierzby i klonu (nawet na 2 dni przed deszczem!), czeremchy, kasztanowca, czarnej topoli, fuksji, poziomki, a wśród okazów domowych np. u monstery i filodendrona. Innym ciekawym przykładem roślinnych pogodynek są… szyszki sosny. Na brzydką pogodę szczelnie zamykają swe łuski, a rozchylają na ładną.

Prognozy długoterminowe

Doświadczeni obserwatorzy skomplikowanego świata roślin twierdzą, że brzoza i olcha pozwalają z dużym prawdopodobieństwem przewidywać pogodę na nadchodzące lato. Jeżeli wiosną brzoza wypuszcza liście wcześniej niż olcha, to miesiące wakacyjne będą ciepłe i pogodne. Chłodnych i deszczowych powinniśmy się spodziewać w sytuacji odwrotnej. Mało tego! Obserwując liście brzozy jesienią możemy ponoć wysnuć przypuszczenia odnośnie nadchodzącej zimy i jesieni. I tak: liście żółknące od wierzchołka mają zwiastować wczesne nadejście wiosny; jeśli żółkną najpierw w dolnej części korony to znaczy, że na wiosnę przyjdzie nam poczekać. W przypadku zimy rąbka tajemnicy uchyla dziewanna. Jeśli kwitnie obficie przez całe lato, możemy spodziewać się mrozów i śnieżyc. Łagodną zimę zapowiada, jeśli zakwita z przerwami, a jej kwiaty są drobne i nieliczne.