„Niebieski wieloryb” – panika na wyrost czy realne zagrożenie?

50 dni i tyle samo zadań polegających na zadawaniu sobie bólu i cierpienia, m.in. samookaleczaniu się. „Niebieski wieloryb” lub „Blue Whale Challenge” – gra, która może doprowadzić do targnięcia się na własne życie, dotarła z Rosji do Polski.

Doniesienia w mediach na temat gry brzmią rozmaicie. Jedni ostrzegają przed niebezpieczeństwem, inni wyśmiewają ostrzegających, twierdząc, że zagrożenie jest wymysłem tabloidów. Głos w sprawie zabrało Ministerstwo Edukacji Narodowej (skupiając jednak swą uwagę głównie na grach komputerowych, podczas gdy „Niebieski wieloryb” nie jest grą komputerową), Prokuratura Krajowa oraz Rzecznik Praw Dziecka.

Policja ostrzega przed niebezpieczeństwem

Potwierdzenia bądź zaprzeczenia informacji o realnym zagrożeniu szukamy na policji.

– Gra istnieje od dłuższego czasu. Nie powstała miesiąc temu. W momencie, kiedy pojawiła się ofiara tej gry, zaczęło być o niej głośno – rozwiewa wątpliwości Marta Fac, oficer prasowy Komendy Miejskiej Policji w Przemyślu. Policja zwraca się zatem z apelem do rodziców, opiekunów oraz innych osób odpowiedzialnych za opiekę nad dziećmi, a także do wszystkich użytkowników internetu o zwracanie szczególnej uwagi na treści, z których korzystają w sieci.

– Każdy, kto zauważy niepokojące, podejrzane zachowania[paywall] swoich dzieci czy najbliższych (i powiąże je z udziałem w grze – przyp. AB), proszony jest o kontakt telefoniczny z Komendą Miejską Policji w Przemyślu bądź też osobiste stawiennictwo. Przedmiotowa gra jest dziełem osoby, która bardzo dobrze przemyślała jej zasady. Uczestnikami gry są małoletni. Trudno de facto nazywać to zjawisko grą czy tym bardziej zabawą. Jest to niebezpieczny mechanizm, przed którym ostrzegamy – apeluje o wzmożoną czujność Marta Fac. Policja podjęła wszelkie działania profilaktyczne, mające zapobiec eskalacji cyberprzemocy, wliczając w to pogadanki na temat bezpiecznego korzystania z zasobów Internetu, spotkania w szkołach, współpracę z mediami.

Problem nie jest wyimaginowany

Kim są w tym przypadku przestępcy, a kim ofiary? – Dlaczego ktoś to robi? Z jednej strony wyłudzane są dane osobowe, z drugiej strony wszystko wskazuje na działanie psychopatów, którzy się bawią czyimś nieszczęściem. Dlaczego z kolei ludzie godzą się na samoudręczenie? Potencjalne ofiary to osoby mające problemy natury psychicznej, na przykład z tendencjami autoagresywnymi bądź w stanie depresji. W przypadku młodego człowieka powodem niestabilności emocjonalnej może być duża dysfunkcja w rodzinie, mogą to być również problemy w szkole, w relacjach z rówieśnikami, generalnie poczucie osamotnienia, skutkujące szukaniem kontaktu z kimś, kto daje złudne poczucie bezpieczeństwa, bycia akceptowanym. Na podobnej zasadzie działają sekty. Wyłapują jednostki słabe psychicznie, na tak zwanym zakręcie życiowym i wciągają je w określoną „grę”, manipulują nimi – wyjaśnia P. Gawczyński.

Kiedy i gdzie szukać pomocy?

Młody człowiek często podejmuje błędne decyzje, pozostając w przekonaniu, że dobrze czyni. Warto ufać dziecku, a jednocześnie kontrolować je, w tym sprawdzać, na jakie strony wchodzi w internecie. Wszelkie zmiany w zachowaniu dziecka, huśtawki emocjonalne, przejawy agresji powinny zaniepokoić rodzica. Z uwagi na zdarzające się ostatnio coraz częściej przypadki samookaleczeń (na rękach, udach, brzuchu) wskazana jest dyskretna obserwacja młodego człowieka. Należy dbać o dobry kontakt z dzieckiem, dużo rozmawiać. W przypadku zauważenia niepokojących objawów konieczne jest udanie się do psychologa, pedagoga szkolnego bądź poradni psychologiczno-pedagogicznej, poradni zdrowia psychicznego. Pomoc uzyskać można również w Dziale Interwencji Kryzysowej Miejskiego Ośrodka Zapobiegania Uzależnieniom w Przemyślu. W innych miastach w podobnych instytucjach.