Nadzieja w cieniu wojny. Kolejny turnus wytchnieniowy dla dzieci z Ukrainy za nami

Materiał przygotowany dla prasy.

Od ponad czterech lat, miliony ukraińskich dzieci dorastają w cieniu wojny. Codzienność wielu z nich naznaczona jest niepewnością, alarmami przeciwlotniczymi, rozłąką z bliskimi oraz doświadczeniami, które pozostawiają trwały ślad w psychice. W takich warunkach szczególnego znaczenia nabierają inicjatywy umożliwiające najmłodszym choć chwilowe oderwanie się od trudnej rzeczywistości. Jednym z przykładów są organizowane przez Caritas Archidiecezji Przemyskiej turnusy wytchnieniowe dla dzieci i młodzieży z Ukrainy.

W dniach 21–31 maja w ośrodku rekolekcyjno-wypoczynkowym Caritas w Rajskiem odbył się kolejny taki pobyt. Wzięło w nim udział 58 osób, które przyjechały między innymi z Łucka. Głównym celem przedsięwzięcia było zapewnienie uczestnikom bezpiecznej przestrzeni do odpoczynku, zabawy i regeneracji psychicznej.

Czym jest „wytchnienie” i dlaczego jest tak ważne?

Psychologowie od lat podkreślają, że dzieci funkcjonujące w warunkach przewlekłego stresu potrzebują okresów odpoczynku od czynników wywołujących napięcie. Zjawisko to określa się mianem regeneracji psychicznej. Nie oznacza ono zapomnienia o trudnych doświadczeniach, lecz stworzenie warunków, w których organizm może choć na chwilę obniżyć poziom stresu i odzyskać równowagę. Badania nad skutkami konfliktów zbrojnych wskazują, że długotrwałe narażenie na zagrożenie może prowadzić do zaburzeń lękowych, problemów ze snem, trudności w nauce oraz obniżenia poczucia bezpieczeństwa. Szczególnie narażone są dzieci, których układ nerwowy wciąż się rozwija. Dlatego nawet kilkudniowy pobyt w spokojnym otoczeniu może przynieść wymierne korzyści dla zdrowia psychicznego.

Podczas pobytu uczestnicy brali udział w licznych zajęciach animacyjnych, grach zespołowych i aktywnościach na świeżym powietrzu.

Siła natury i aktywności na świeżym powietrzu

Miejscem majowego turnusu było Rajskie położone w sercu Bieszczadów. Wybór takiej lokalizacji nie jest przypadkowy. Coraz więcej badań naukowych potwierdza, że kontakt z przyrodą wpływa korzystnie na zdrowie psychiczne. Przebywanie w otoczeniu lasów, gór i terenów zielonych pomaga redukować poziom kortyzolu - hormonu stresu - oraz poprawia koncentrację i samopoczucie. Podczas dziesięciodniowego pobytu uczestnicy brali udział w licznych zajęciach animacyjnych, grach zespołowych i aktywnościach na świeżym powietrzu. Tego rodzaju działania mają znaczenie nie tylko rekreacyjne. Wspólna zabawa uczy współpracy, wzmacnia więzi społeczne oraz pomaga odbudowywać zaufanie do innych ludzi.

Edukacja przez doświadczenie

Program turnusu obejmował również wycieczki krajoznawcze i edukacyjne. Uczestnicy odwiedzili między innymi sanocki skansen, Muzeum Młynarstwa i Wsi w Ustrzykach Dolnych, a także Solinę, gdzie mogli skorzystać z przejazdu kolejką gondolową.  Takie wyjazdy pełnią ważną funkcję rozwojową. Poznawanie nowych miejsc i kultur pobudza ciekawość poznawczą, rozwija wyobraźnię oraz wzmacnia poczucie sprawczości. Dziecko, które odkrywa nowe przestrzenie i zdobywa nowe doświadczenia, łatwiej buduje pozytywny obraz świata oraz własnych możliwości. W przypadku młodych uczestników z Ukrainy dodatkowym walorem była możliwość poznania polskiego dziedzictwa kulturowego i przyrodniczego. Tego rodzaju doświadczenia sprzyjają budowaniu relacji między społeczeństwami oraz wzajemnemu zrozumieniu.

Wspólnota jako element terapii

Jednym z najważniejszych aspektów turnusów wytchnieniowych jest tworzenie wspólnoty. Dzieci i młodzież przebywają w grupie rówieśników, którzy często mają podobne doświadczenia związane z wojną i przymusową zmianą codzienności. Dzięki temu łatwiej nawiązują relacje i odnajdują poczucie przynależności. Specjaliści zajmujący się pomocą psychologiczną podkreślają, że wsparcie społeczne jest jednym z najskuteczniejszych czynników chroniących przed negatywnymi skutkami traumatycznych przeżyć. Rozmowy, wspólne aktywności i możliwość dzielenia się emocjami pomagają budować odporność psychiczną oraz wzmacniają poczucie bezpieczeństwa.

Inwestycja w przyszłość

Choć dziesięć dni nie jest w stanie całkowicie wymazać trudnych doświadczeń wojennych, taki pobyt może stać się ważnym punktem odniesienia dla młodych ludzi. Pozytywne wspomnienia, nowe przyjaźnie oraz doświadczenie spokoju pozostają w pamięci na długo i mogą pomagać w radzeniu sobie z późniejszymi wyzwaniami.

Przemyska Caritas już przygotowuje kolejne turnusy dla dzieci z Ukrainy. Najbliższe odbędą się w dniach 8–21 czerwca i zgromadzą ponad sto osób między innymi z Chmielnika, Zwiahela i Kijowa. To dowód, że pomoc humanitarna nie ogranicza się wyłącznie do dostarczania żywności czy schronienia. Coraz większą rolę odgrywa troska o zdrowie psychiczne najmłodszych, którzy są jednymi z najbardziej poszkodowanych przez konflikty zbrojne.

Odpoczynek, który daje nadzieję

Turnusy wytchnieniowe organizowane dla dzieci z Ukrainy pokazują, jak ważna jest kompleksowa pomoc osobom dotkniętym wojną. Odpowiednio zaplanowany wypoczynek, kontakt z naturą, aktywność fizyczna, edukacja i wsparcie społeczne tworzą warunki sprzyjające regeneracji psychicznej oraz odbudowie poczucia bezpieczeństwa. Dla wielu uczestników jest to nie tylko czas relaksu, ale także doświadczenie przypominające, że świat może być miejscem spokojnym, życzliwym i pełnym nadziei.

Wszystkich zainteresowanych wsparciem prowadzonych dzieł przemyskiej Caritas zapraszamy do kontaktu i prosimy o pomoc ( PEKAO S. A. I O. Przemyśl 33 1240 2568 1111 0000 3629 7045).

Ks. dr Paweł Konieczny – Zastępca Dyrektora Caritas Archidiecezji Przemyskiej